Defeza & Seguransa

Timor-Leste Sai Uma-Na’in Bá Reuniaun Da-XXV Nivél Ministru Defeza CPLP

Published

on

Hatutan.com, (01 Juñu 2026) Díli– Timor-Leste liuhusi Ministériu Defeza sai uma-na’in  ba reuniaun  nível Ministru Defeza Nasionál  nasaun  membru komunidade lian Portugés  (CPLP, sigla portugé ) ba da-XXV .

Timor-Leste sai uma-na’in ba reuniaun nível Ministru Defeza Nasionál nasaun membru CPLP ba da-XXV. Foto/Juvinal Cabral dos Santos

Ministru Defeza Timor-Leste, Kontra-Almirante Donaciano Costa Gomes “Pedro Klamar Fuik”, ho nia homólogu sira husi Angola, São Tomé e Príncipe, Moçambique, Sekretária de Estado Portugál, no General husi Brasil hasoru malu iha enkontru ne’e hodi ko’alia no diskuti kooperasaun sira.

“Iha ne’e Ministru Defesa de São Tomé e Príncipe, Horácio de Sousa ne’ebé mak mai partisipa iha Reuniaun ba dala-XXV nível Ministru Defeza Nasionál husi  CPLP sira nian, ne’ebé Timor-Leste mak hanesan uma-na’in,”  Kontra-Almirante Donaciano Costa Gomes “Pedro Klamar Fuik”, ba jornalista sira hafoin remata sorumutu ho Ministru Defesa de São Tomé e Príncipe, Horácio de Sousa, iha  Gabinete Ministru Defeza, Edifísiu Fatuhada, Díli, Segunda (01/06/2026).

Ministru Defeza afirma, hanesan ema hotu-hotu hatene katak nasaun amigu, nasaun CPLP sira hotu-hotu inkluzivamente São Tomé e Príncipe iha historia da libertasaun Timor-Leste.

Advertisement

“Iha tempu defisíl sira hotu-hotu hamutuk moris  ho ita nia problema, moris ita nia sentimentu no terus, no sira solidariza ita fó apoiu iha forum hotu-hotu sira fó apoiu”, dehan Pedro Klamar Fuik.

Nia haktuir, nune’e mós depois independensia nasaun CPLP sira nafatin fó apoiu tuir saida mak sira bele, sira balun iha, sira balun la iha.

“Maibé, tanba historia, tanba komunidade ida bolu CPLP ne’e tau hamutuk ita halo enkontru reuniaun sira ne’e, para ita bele ko’alia ba malu rona ida-idak nia hanoin oinsá, problema nasaun ida-idak iha saida, ida nia hakarak saida. Para atu bele hanoin hamutuk saida mak ita bele halo di’ak liu para mundu ne’e di’ak liu, mais prinsipiu CPLP mak ida-ne’e”, Ministru Defeza Pedro Klamar Fuik, esplika.

Governante ne’e salienta, dezenvolve rai CPLP nia ba iha ambitu páz, liuhusi dialogu kria estabilidade iha fatin hotu-hotu ne’ebé mak CPLP nia espasu interese, ne’ebé mak sai hanesan fatór prinsipál iha reuniaun CPLP.

Reuniaun ba dala-XXV nível Ministru Defeza Nasionál husi nasaun CPLP sira nian iha parte dader, mak hanesan Ministru da Defesa Angola, João Ernesto dos Santos, Ministru da Defesa de São Tomé e Príncipe, Horácio de Sousa, General Brasil, Almirante R. de R. Freire. Iha enkontru ne’e, General husi Brazil  halo seremónia kondekorasaun ba Ministru Defeza Timor-Leste.

Advertisement

Enkontru parte lokraik mak Secretária de Estado Portugal, Ana Isabel Xavier no Ministru da Defesa de Moçambique, Cristóvão Artur Chume, enkontru ne’e hala’o iha Gabinete Ministru Defeza, Edifísiu Nº 1, Avenida Nicolau Lobato, Fatuhada, Dili.

Reuniaun Ministru Defeza CPLP ba dala-XXV ne’e hanesan plataforma prinsipál hodi ko’alia kooperasaun iha área defeza, seguransa marítima, formasaun militár, no interkambiu esperiénsia entre nasaun lian portugés sira.

Xefe Estadu Maiór Konjunta Forsa Armada Brazil Kondekora Ministru Defeza TL “Pedro Klamar Fuik”

Xefe Estadu-Maior Konjuntu Forsa Armada Brazil nian, Almirante Esquadra Renato Rodrigues de Aguiar Freire, nia kompeténsia ne’ebé  iha deside ona atu kondekora Kontra-Almirante Donaciano Gomes, Ministru Defeza Timor-Leste nian, ho Medalla Méritu Estadu-Maior Konjuntu Forsa Armada sira.

Serimónia kondekorasaun ne’e akontese hafoin Embaixadór Brazil ba Timor-Leste Recardo Real hasoru nia omologu Ministru Defeza Kontra Almirante Donaciano do Rosário da Costa Gomes “Pedro Klamar Fuik” iha Ministeriu Defeza Fatuhada.

Advertisement

Serimónia ida-ne’e nia objetivu mak atu hala’o solenidade entrega Medalla Méritu Estadu-Maior Konjuntu Forsa Armada Brasil nian ba Kontra-Almirante Donaciano Gomes, Ministru Defeza Timor-Leste.

Medalla Méritu Estadu-Maior Konjuntu Forsa Armada sira ne’e estabelese liuhosi Dekretu Núm. 8.554, loron 6 fulan Novembru tinan 2015, no regula liuhosi Portaria Ministériu Defeza Brasil Núm. 5.424, loron 27 fulan Outubru tinan 2022.

Medalla ida-ne’e destina atu fó agrasiamentu ba militar no sivíl sira, Brasil no estranjeiru, organizasaun militar sira no instituisaun sivíl nasionál sira ne’ebé fó ona servisu relevante ba Estadu-Maior Konjuntu Forsa Armada Brasil nian.

“Ami konvida Sua Excelénsia Ministru Defeza Timor-Leste atu foti fatin ne’ebé prepara ona ba realizasaun entrega komenda ne’e. Ami mos konvida Sua Excelénsia Embaixadór Brasil ba Repúblika Demokrátika Timor-Leste, Ricardo José Lustosa Leal, no Sua Excelénsia Jeneral Exérsitu Alceu Alves Almeida Costa atu hala’o entrega medalla ne’e”, Adidu Defeza Brazil ba Timor Koronel Vitor Hugo Bergamachi iha Salaun Bilaterál Ministeriu Defeza, Segunda (01/06/2026).

Entretantu iha fatin hanesan Ministru Defeza Kontra-Almirante Donaciano do Rosário da Costa Gomes “Pedro Klamar Fuik” , hateten, dahuluk hato’o  nia respeitu ba  Xefe Estadu Maiór Konjunta Forsa Armada Brazil ba alta kondekorasaun ne’ebé  ne’ebé ohin atribui ba Ministru Defeza Timor-Leste.

Advertisement

“Simu ida ne’e ho umildade, konsientente ho signifika ba omenajen ida ne’e nu’udar konfiansa ida ne’ebé nia manifesta. Medalla ida ne’e nudar rekoñesimentu pesoál ba ha’u ne’ebé reprezenta valór dever, disipliña no komprimisiu institusionál no dedikasaun servisu sira ba kauza maior entre ita. No medalla ida nu’udar simbolu ba lasu amizade, respeitu kooperasaun ne’ebé entre povu rai rua nian no ba ita-nia Institusaun”, dehan Pedro Klamar Fuik.

Pedro Klamar Fuik hateten, atribuisaun ba  medalla ida ne’e hanesan mós relasaun entre nasaun rua ne’e iha ona ne’ebé la’o iha tempu naruk nia laran ne’ebé la’o hamutuk ho responsabilidade, oferese orientasaun no ba kontribuisaun ba misaun ida ne’ebé komprimenta ba objetivu komum.

“Ho ida ne’e ha’u manifesta ha’u-nia  gratidaun, ha’u simu ondra ida ne’e ho fuan no rekoñesimentu ida ne’e nu’udar responsabilidade dobru. Mellada ida ne’e ba ha’u la’ós  nu’udar pontu ida ne’ebé to’o iha  ne’e, maibé ida  nu’udar permanente ida ne’ebé istomula hodi kontinua servi ho legalidade ho sentidu dever hametin liu tan pas iha kooperasaun entre rai rua Timor-Leste no Brazil”, nia orgullu.

Ministru Defeza  Kontra Almirante Donaciano do Rosário da Costa Gomes “Pedro Klamar Fuik” fó nia agradesimentu ba Brazil ba atribuisaun Medalla Méritu Estadu-Maior Konjuntu Forsa Armada sira ne’ebé fó.

“Ida ne’e sei demostra liu  relasaun institusionál rai rua nian. Ba ha’u ida ne’e orgullu boot tanba Governu Brazil bele rekoñese institusaun ida no ida nu’udar mutuál respeitu ida  ne’ebé haree liu ba valór servisu  hodi kumpre ba  ondra sira. Obrigadu ba Señor Jenerál no ba hotu-hotu ne’ebé iha ne’e”, Ministru Pedro Klamar Fuik informa.

Advertisement

Jornalista: Juvinal Cabral dos Santos

 

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Trending

Exit mobile version