Justisa & Krime
Kazu Rai Kilat iha Redizénsia Privádu, Tribunál Absolve Totál Arguidu Longuinhos Monteiro
Published
2 years agoon

Hatutan.com, (3 Jullu 2024), Díli-Tribunál Judisial Primeira Instánsia Díli (TJPID) liuhosi leitura akordaun, deside absolve totál arguidu Longuinhos Rabindranatha Tagore Domingos dé Castro Monteiro, hosi kazu rai arma ka kilat iha rezidénsia privádu Fomentu II, Díli ho Kassait-Liquiça.

Arguidu Longuinhos Rabindranatha Tagore Domingos dé Castro Monteiro atuál Diretór Jerál SNI. Foto/Dok
Iha sala julgamentu, Juiz prosesu Maria Solana deklara iha faktu balu provadu no faktu balu la provadu. Faktu sira ne’ebé provadu maka hanesan, molok ne’e arguidu asumi kargu hanesan Prokuradór Jeral Repúblika, Komandante Jerál PNTL, Ministru Interior, no ikus maka hanesan Asesór iha Prezidente Repúblika atuál Diretór Jerál Servisu Nasionál Intelijénsia (SNI).
Provadu mós katak, iha tempu ne’ebá bainhira arguidu Longuinhos Monteiro nia mandatu hanesan Ministru Interior entrega duni kilat bá iha Miguel de Deus, hodi asegura iha Armori Nasional.
Provadu mós katak, ekipa konjunta bá halo buska, ne’ebé ikus mai deklara ilegál, no arguidu Longuinhos Monteiro hetan tiha detensaun no ikus mai liberta hikas.
Provadu mós katak, iha sala julgamentu laran arguidu deklara, objetu sira ne’ebé konsta iha akuzasaun iha duni arguidu nia posse.
Kona-bá faktu la-provadu sira ne’ebé Juiz prosesu deklara mak hanesan arma proibidu ne’ebe rai la fó perigu bá ema no buska ne’ebé halo, presiza hetan autorizasaun hosi Tribunál.
Ikus mai Tribunal Koletivu deklara katak, AIM ne’ebé hamutuk 24 ne’ebé konsta iha akuzasaun Ministériu Públiku nian, la fó perigu bá ema nia vida.
Ho nune’e, kolektivu ne’e deside, absolve arguidu Longuinhos Monteiro hosi krime Arma Proibida, ne’ebé mak previstu no punidu iha Artigu 211, númeru 1 hosi Kódigu Penal Timor-Leste, ho nia redasaun foun tuir Lei nº 5/2017, loron 19 fulan-Abril. Nube’e kolektivu Tribunal deside, armas ne’ebé iha a-favór bá estadu.
“Desizaun ida ne’e mak justu liu,” Defeza João Sera informa bá Jornalista sira iha Tribunal Díli, Tersa (30/07/2024).
Alegasaun hosi Prokuradór bá prosesu, Domingos Gouveia nian, Kuarta (17/07/2024) foin lalais konsidera katak, iha sala julgamentu laran arguidu konfesa bá faktu sira. Arguidu deklara katak, momentu ne’ebá nia mandatu termina, iha duni objetu balu maka arguidu entrega, liuhosi akta ka termu entrega nian. Maibé iha objetu balu ne’ebé arguidu preokupa ho servisu haluha no rai hela iha uma, no momentu ne’ebá arguidu bá tiha estranjeiru, maibé arguidu kontaktu bá iha nia eskoltu atu lori bá entrega.
Prokuradór deklara tuir lei katak, ema militár no seguransa sira de’it maka bele utiliza armas, maibé ema sívil labele utiliza no rai armas. Prokurador ne’e haree katak, objetu ne’ebé konsta iha akuzasaun tuir tabela ne’ebé iha, la iha arma de fogo, maibé munisoins (kilat-musan) ne’ebé iha priénxe bá arma proibidu.
Iha deklarasaun mós katak, hahú kedan 2015 hosi arguidu nia mandatu termina, maske objetu sira ne’e rai hela iha arguidu nia uma, maibé la iha perturbasaun trankuilidade, hosi arma proibidu sira ne’e.
Prokuradór mós haree bá sirkunstánsia balu katak, arguidu konfesa bá faktu sira, koopera ho justisa hahú hosi inísiu to’o finál, tanba ne’e ikus mai Prokuradór tétu sirkunstánsia hotu, hodi deside aplika pena prizaun tinan ida fulan-neen, suspende tinan ida fulan-neen bá arguidu. No objeitu sira ne’ebé iha, Prokuradór husu atu devolve hikas arma rua bá iha arguidu, maibé restu hosi ne’e tenke a-favór bá estadu. Maibé, parte defeza husu bá iha Tribunal atu tetu sirkunstánsia hotu, no absolve arguidu hosi krime refere. Tanba arguidu konfesa imparsial katak, objetu sira ne’ebé iha la’os arma de fogo (kilat funu nian).
Tuir akuzasaun ne’ebé Juiz prosesu Maria Solana lee sai katak, arguidu nu’udár eis-Prokurador bá Prokuradória Jerál Republika, eis-Komisáriu PNTL, no eis- Ministru Interior, eis Assesór iha Prezidénsia Repúblika, atualmente Diretór Servisu Nasional Intelijénsia (SNI).
Iha 28 fulan-Marsu 2009, bainhira arguidu Longuinhos Monteiro assumi kargu nu’udár Komisáriu PNTL, arguidu hetan atribuisaun hosi Armori Nasional arma ho modelu STAYER, númeru 1344651, ho magazen 1 konstitui ho kilat-musan ka munisoens 20, no pistola Glock-19, ho magazen 2, konstitui ho bala ka munisoens 50.
Hafoin arguidu nia mandatu nu’udár Komisáriu PNTL termina, iha loron 6 fevereiru, arguidu entrega fali arma sira refere iha klauzula leten bá Miguel de Deus hanesan responsável armori Nasional.
Iha loron 18 fulan-Janeiru 2023, Juiz Direitu Tribunal Judisial Primeira Instansia Dili nian, hasai despaixu realizasaun buska no autoriza apreensaun bá objetu sira ne’ebé relasionadu ho krime iha arguidu nia rezidénsia, sitadu iha Aldeia Fomento II, Suku Comoro, Postu Dom Aleixo, Munisipiu Díli.
Bazeia bá mandadu buska domisiliáriu hosi autóridade Judisiáriu maske iha tempu loron haleu oras 17:45 autoridade polisia Sientífika Investigasaun Kriminal (PSIK), juntamente ho arguidu dezloka imediatamente bá arguidu nia rezidénsia hodi efetua bá buska domisiliária.
Iha prosesu ezekusaun mandadu buska autóridade polisial sira liu-liu PCIC konsege identifika no imediatamente halo kedas aprensaun bá objetu sira ne’ebé iha relasaun ho Krime.
Hand granade GT6-AS Red 1, Lazer letal 1, Pistola Air Soft Gun 2, Kalibre 68 marka TIPPMAN fabriku husi Estadus Unidus klodre 1, Karregador 3. Munisoes real Kalibre 9mm marka CT 1, Munisoes real Kalibre 5,56mm marka PSD 1, Munisoes real Kalibre 9mm marka T&J PIN 2, Munisoes real Kalibre 9mm marka Luger WIN 2, Munisoes real Kalibre 9mm marka 2, Munisoes real Kalibre 5,56mm marka CT PIN 1, Munisoes simulada Kalibre 22mm marka HILTE 55, Munisoes simulada Kalibre 5,56mm marka PSD 1, Munisoes simulada Kalibre 5,56mm marka TZZ 1, Munisoes real kasadera kalibre 22 LR marka hollow point 50, Projektil real ho kalibre 9mm 1, Projektil real kalibre 5,56mm 2, Munisoes simulada ho kalibre $1 (6.8×11) 93, involukru/kapsila destalgrada 18, Munioes real ho kalibre 22 LR marka super 1, involukru/kapsila desfalgrada real ho kalibre 22mm marka HORNET 1, involukru/cpsula desfalgrada simuladu ho kalibre 5.56mm marka PT PIN 17, Munisoes kasadeira real ho kalibre 12 GA marka WINCHESTER 2, Munisoes borraxa simulada ho kalibre 9mm marak TP PIN 5, Hand granade GT6-AS Green 1.
Arma sira ne’ebé sira iha leten, arguidu asegura hela iha ninia rezidénsia, maibé la-hó lisensa no autorizasaun hosi entidade kompetente. Atentu bá kargu ne’ebé maka arguidu assumi anteriormente, klaramente arguidu hatene prosedimentu no kondisaun legál sira relasiona atu guarda ka iha pose bá arma sira proibidu.
Arguidu iha dever espesial atu la prátika krime refere, maibé arguidu ignora tiha koñesimentu sira refere hodi kontinua guarda no hela pose bá arma proibidu sira refere sein-lisensa ka autorizasaun hosi entidade kompetente.
Hahú inísiu faze inkéritu perante autoridade polisial no Ministériu Públiku, arguidu hatudu nia komportamentu di’ak no konfesa espontaneamente bá faktu sira ne’ebé imputa bá nia no hatudu nia arrependimentu, hodi bele benefísia atenuante jerál ne’ebé determina iha artigu 55 hosi Lei Kódigu Penál.
Konsidera mós katak, arma sira ne’ebe durante arguidu rai hela iha nia uma hela-fatin, nunka iha denúnsia hosi kualker ema ruma hodi perturba trankuilidade ka ordém públika iha sosiedade.
Faktu deskrita arguidu atua ho forma lívre, deliberada no propózitu konkretizada, no arguidu hatene nia konduta sira deskreve proibidu no punidu tuir lei, biar nune’e arguidu konkorda no komete nafatin. Tanba ne’e, konstitui arguidu nu’udár autór material ho forma konsumada bá kríme Arma Proibida, ne’ebé mak previstu no punidu iha Artigu 211, númeru 1 hosi Kódigu Penal, ho nia redasaun foun tuir Lei nº 5/2017, loron 19 fulan-Abríl.
Audiénsia julgamentu ne’e, prezíde hosi Juiz Kolektivu, Afonso Carmona, Maria Solana, Albertina Neves, Ministériu Públiku (MP) reprezenta hosi Prokuradór Domingos Gouveia, arguidu hetan asisténsia legál hosi Advogadu Privádu na’in-ida.
Jornalista: Rogério Pereira Cárceres
You may like
Justisa & Krime
Deskonfia, Ofisiál Polísia Militár Na’in-rua Baku Lesuk ZFS
Published
10 hours agoon
23/02/2026
Hatutan.com, (23 Fevereiru 2026), Díli-Vitíma ho naran inisiál ZFS, Segunda (23/02/2026), hale’u tuku 18:55 OTL, submete keixa kontra ofisiál Polísia Militár F-FDTL na’in-rua ho inisiál WLC ho A ne’ebé baku lesuk nia, foin lalais ne’e.
Justisa & Krime
Tribunál Julga Kargu Xefia sira PN Bá Kazu Reabilitasaun Rezidénsia Estadu PPN Fernando de Araújo “Lasama” iha 2012
Published
12 hours agoon
23/02/2026
Hatutan.com, (23 Fevereiru 2026), Díli –Tribunál Judisiál Primeira Instánsia Díli (TJPID), Segunda (23/02/2026), halo julgamentu bá kazu krime partisipasaun ekonómia no negósiu ne’ebé deskonfia envolve husi arguidu na’in-tolu ne’ebé antes ne’e asume kargu xefia íha tempu mandatu Preizdente Parlamentu Nasionál, Saudozu Fernando de Araújo “Lasama” nian.
Justisa & Krime
Ministériu Públiku Halo Validadasaaun Bá Objetu Husi Kazu Jogu Ilísitu Ne’ebé Deskonfia Envolve Xinés Na’in-18
Published
20 hours agoon
23/02/2026
Hatutan.com, (23 Fevereiru 2026), Díli – Ministériu Públiku halo ona validadasaaun bá objetu sira ne’ebé ekipa konjunta Polísia Nasionál Timor-Leste (PNTL) halo buska no apreensaun husi Xinés na’in- 18 ne’ebé deskonfia atu halo instalasaun ba atividade jogu ilísitu online scamming.

Deskonfia, Ofisiál Polísia Militár Na’in-rua Baku Lesuk ZFS

Kazu Pesoál Servisu Migrasaun La Fó Sansaun Ba WNI Feto Ida Overstay iha Investigasaun

Tribunál Julga Kargu Xefia sira PN Bá Kazu Reabilitasaun Rezidénsia Estadu PPN Fernando de Araújo “Lasama” iha 2012

Udan-Boot iha Díli, Xefe Família 26 Afetadu no Uma Rua Rai Taka

Ministériu Públiku Halo Validadasaaun Bá Objetu Husi Kazu Jogu Ilísitu Ne’ebé Deskonfia Envolve Xinés Na’in-18

DIT Hahú Introdús ba Estudante Sira Kona bá Seguransa ba Dadus Importante

IGJ Legaliza Corais Timor bá Atividade Futu-Manu

STOP PRESS: Ministru Nino Pereira Konsumu Dose Kontamina ho Frasku Halo Nanál Kanek no Ran

Indonesia dan Timor-Leste Perkuat Kerjasama Ekonomi, Sosial Budaya, dan Pariwisata

Governu Indika BTK Hadi’a Trotoár Naksobu iha Área Bebora

Asesu Gratuita HATUTAN.com

Hafoin Ferias Judisiáriu PGR Sei Ko’alia Kazu Set-top Box RTTL,E.P

Xefe Estadu TL Kondekora Militár Korea Súl Ne’ebé Mate iha Oé-Cusse

PCIC Detein MG Lori Osan Falsu Hosi Inglaterra

PR Simu Karta Kredensial Husi Embaixadór Brunei Darussalam ho Reinu España
Trending
Nasionál5 days agoPM Xanana Husu Tribunál ho MP Arkiva Keixa Kazu Junta Militár Myanmar
Justisa & Krime3 days agoCAC Hahú Averiguasaun Bá Kazu Rekrutamentu Kadete PNTL
Opiniaun5 days agoTimor-Leste Sai Uma Na’in Simeira ASEAN 2029 no Lisaun balun hosi Malázia
Justisa & Krime3 days agoPCIC Finaliza Ona Ezame Ba Objetu Sira iha Kazu Dirijente Timor GAP, E.P Nian
Divertimentu4 days agoKonten Kreatór Ary Bargon Dúvida ho SEKOMS-MTK Lori Google AdSense ho YouTube Mai Timor-Leste
Dili3 days agoPNTL Halo Buska no Apreensaun Ba Xinés Na’in-18 iha Fomento I
Dili1 week agoPNTL Sei Atua Minoridade Utiliza Motór Elétriku
Dili1 week agoPNTL Detein Suspeita HRA Sona Nia Laen








