Connect with us

Polítika

Deputada Nurima Alkatiri Preokupa ho Falta Kampu Traballu no Joven Barak Sai bá Rai-liur

Published

on

Hatutan.com, (27 Fevereiru 2024), Díli—Deputada Nurima Ribeiro Alkatiri preokupa ho númeru dezempregu ne’ebé sa’e makaas iha Timor-Leste (TL) rezulta joven barak tenke sai nafatin bá buka servisu iha rai-li’ur.

Deputada bankada FRETILIN Nurima Ribeiro Alkatiri. Foto dok privada Nurima.

Deputada ne’e preokupa tanba tuir nia, problema boot ne’ebé Timor Leste hasoru maka dezempregu ka falta kampu traballu, liu-liu joven sira.

Lee Mós: 2023, Governu Haruka Traballadór Timoroan 5.474 bá Servisu Iha Austrália-Korea-Japaun

“Ita iha dadus hosi peskiza forsa traballu ne’ebé halo iha tinan 2021 survei ida-ne’e halo hosi Ministériu Finansas ho ILO. Rezultadu hatudu katak, totál dezempregu iha Timor-Leste 5.1%. Katak, iha problema ida-ne’e ita presiza tau atensaun,” Nurima Ribeiro Alkatiri levanta preokupasaun ne’e iha plenária, Tersa (27/02/24).

Advertisement

Iha peskiza ne’e hatudu katak, hosi totál ema 12.000 ne’ebé klasifika hanesan dezempregadu, taxa iha nível makaas liu ho 5,9% kompara ho mane sira 4,6%, no joven sira entre idade 15 no 24 maka aas liu 9,6% kompara ema ho idade 25 to’o 64 idade ho 4,7% nomós ho ema sira idade 65 idade bá leten ho 2,3%. 

Tanba ne’e, nia husu Governu atu esplika programa no politika saida mak sira atu implementa hodi bele  ajuda rezolve problema ida-ne’e.

“Realidade agora joven barak buka sai bá rai-li’ur, tanba iha rai laran rasik la konsege hetan servisu. Maibé, ha’u louva joven sira ne’ebé buka atu sai tanba sira halo esforsu nafatin buka moris ne’ebé dignu bá sira nomós sira nia familia,” nia hateten.

Deputada ne’e husu nafatin bá Estadu ne’ebé iha devér atu kria kondisoens atu maluk Timoroan sira la presiza sai tán, hodi bele moris iha sira nia rai rasik ho dignu atu bele hetan sira nia diretu bá empregu atu bele kontinua moris ho feliz ho sira nia familia iha sira nia rain rasik.

Kona-bá preokupasaun ne’e, Vise-Ministru Asuntu Parlamentár, Adérito Hugo da Costa hateten, kesatun dezempregu, Governasaun ida-ne’e mai ho kedan ninia kompromisiu iha programa IX Governu nian atraves Orsamentu Jerál Estadu (OJE) 2024.

Advertisement

Tanba Governu ida mai ho ninia orsamentu kada tinan ne’ebé hateten ona oinsá atu kria kampu traballu bá jorven sira hodi redúz ki’ak, redusaun pobreza, kresimentu ekonómiku ne’e pontu 3 importante iha kualkér orsamentu ne’ebé Governu  investe iha OJE 2024.

“Mai mós ho ninia metas atu implementa hodi kriá kampu traballu hira no redúz pobreza halo nusa, kresimentu ekonómiku atu hasa’e to’o persetajen hira. Ne’e iha IX Governu ninia kompromisiu bá tinan lima, nune’e mós bá orsamentu 2024 iha dokumentu ita haree klaru teb-tebes atu kriá kampu traballu,” Adérito Hugo hateten.

Jornalista Estajiária: Zita Menezes

Advertisement
Continue Reading
Advertisement
Click to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Polítika

Opozisaun kestiona prioridade orsamentu sira kontinua konsentra de’it ba setór petroliferu

Published

on

By

Jornalista: Felix Fernandes

(more…)

Continue Reading

Polítika

FRETILIN Kestiona no Duvida, Sé Mak Benefisiáriu Direta OJE 2027

Published

on

By

Jornalista: Maria Angelita Sandi Belo

(more…)

Continue Reading

Nasionál

Programa Uma Dignu Avansa, Uma 25 Prontu atu Inaugura

Published

on

By

Hatutan.com (15 Outubro 2026), Díli-Governu sei halo inaugurasaun ba uma dignu hamutuk 25 iha munisípiu Manatuto, Postu Administrativu Natarbora, no Munisípiu Manufahi postu administrativu Fatuberliu, nu’udar parte husi programa uma dignu ne’ebé sei kontinua dezenvolve iha munisípiu sira seluk.

Inaugurasaun ne’e sei fó prioridade ba uma sira ne’ebé konstrusaun kompletu ona no prontu atu hetan utilizasaun husi família benefisiária, atu nune’e sira bele hahú hela iha uma foun ne’ebé seguru no dignu.

“Iha loron 22 agora ne’e ita sei halo inaugurasaun ba uma dignu primeiru iha Fatuberliu no depois tuir mai sei iha Natarbora, no restu ne’e sei iha prosesu, uma sira ne’ebé atu inaugura ne’e tenki prontu 100%. Ita tenki inaugura ona uma ne’e para ema bele hela ona, lae hein fali uma ne’ebé mak seidauk hotu dala ruma ema labele hela lalais, uma ne’ebé kompletu los ona mak iha Fatuberliu, dau-daun ne’e iha uma 25 mak ita sei halo inaugurasaun,” Dehan Vise-Primeiru-Ministru, Ministru Sosiál no Ministru Dezenvolvimentu Rurál no Abitasaun Komunitáriu, Mariano Assanami Sabino ba Hatutan.com iha Ministérii Finansas, Aitarak-laran, Kuarta14/10/2026.

Iha faze tuir mai, iha mós planu atu halo estudu kona-ba konstrusaun uma tanba sei halo uma ho vertikál.

Advertisement

Programa uma dignu ne’e sai parte husi prioridade iha planu ministériu, depois durante tinan 20 independénsia, Governu fó atensaun bo’ot ba infraestrutura bázika, hanesan estrada, eletrisidade no bee-moos.

Agora, Governu hakarak aumenta investimentu iha setór uma, liu-liu atu garante katak juventude ho idade 18 ba leten bele asesu ba uma dignu.

“Ita iha moto katak ha’u nia uma mak ha’u nia moris mak sai nu’udar mensajen prinsipál husi programa ne’e. Uma la’ós de’it fatin atu hela, maibé mós símbolu dignidade, seguransa no estabilidade ba moris família ida,” Hatete Vise-Primeiru-Ministru

Programa ne’e sei kontinua to’o responde ba nesesidade populasaun, tanba iha konstituisaun hatete katak sidadaun hotu-hotu iha direitu atu asesu ba uma ne’ebé dignu no apropriadu.

Além husi fornese uma ne’e integra mós ho atividade ekonómika no dezenvolvimentu rurál, atu ajuda família benefisiária hasa’e rendimentu no hadi’a sira-nia kondisaun moris.

Advertisement

“Uma dignu ne’e integra mós ho oinsá mak atu hamenus kiak tanba ne’e mak ita integra ho atividade ekonomika, dezenbolvimentu rurál sei fasilita oinsá para sira bele iha rendimentu, tanba uma dignu sira ne’e sei selu la’os gratuita, selu mais kuandu nia rendimentu ne’e to’o ona $500 ba leten, katak tenki hadia nia ekonomia para ita halo uma nia dihnu iha laran tanba nia ekonomia komesa iha ona para bele halo manutensaun ba uma no bele iha sustentabilidade,” Assanami informa

Programa uma dignu ne’e mós sei liga ho edukasaun, liuhusi AHHA Education, ne’ebé sei oferese kursu lian Inglés no Portugés gratuitu ba labarik sira husi família benefisiária.

Além ne’e, kondisaun edukasaun no asesu ba eskola ne’ebé di’ak sei sai parte importante atu prepara labarik sira ba futuru, no ajuda sira iha oportunidade atu dezenvolve an no kontribui ba família no sosiedade.

“Konstrusaun uma ne’e tekniku sira hare’e katak maximu tau iha $40.000 mil mais agora sira atu hadia fali parese sei liu uitoan husi ida ne’e, mais realidade ne’e uma kuartu 4, uma ne’e se ita halo privadu mós ho $40.000 ne’e mós dala ruma ita la halo uma hanesan ne’e. Tanba ne’e mak ha’u husu ba tékniku sira tenki seriedade, survey no kompañia mós tenki iha lukru, tanba ne’e mak difikuldade kompañia mós dala ruma sira menan tiha tender mais la iha benefisiu, ida ne’e tékniku sira tenki hare’e para kada programa ka projetu ne’ebé mak ita halo tenki iha benefisiu ba kompañia para sira bele esforsu halo servisu,” Termina Assanami.

Jornalista: Maria Angelita Sandi Belo

Advertisement

Continue Reading

Trending