Polítika
Abertura Kampaña iha Ermera, Lú Olo Fiar ho Prezensa Alkatiri, TMR ho Naimori Fó Kbiit ba Nia Vitoria
Published
4 years agoon

Hatutan.com, (02 Abríl 2022), Ermera—Iha abertura kampaña segunda volta Kandidatu Prezidente Repúblika (PR), Francisco Guterres “Lú Olo” iha Gleno, Munisípiu Ermera, Sábadu (02/04/2022), Lú Olo fiar metin katak ho prezensa Sekretáriu Jerál FRETILIN, Mari Alkatiri, prezidente Partidu Libertasaun Popular (PLP), Taur Matan Ruak, konselleiru másimu partidu KHUNTO, José dos Santos “Naimori Bucar” ho kamada organizasaun rezidénsia oioin, inklui partidu seluk, fó kbiit liután ba nia manan iha eleisaun prezidensiál segunda vota iha Ermera.
Notísia iha Relasaun: Kontajen Finál, Ramos-Horta Kontinua Lidera ho Votu 301,481

Abertira kampaña segunda volta kandidatu PR 2022-2027, Francisco Guterres “Lú Olo” iha Gleno, Munisípiu Ermera, 02 fulan-Abríl 2022. Foto/Hatutan.com
“Ha’u mai ho prezidente PLP Taur Matan Ruak ne’ebé ami hamutuk iha ai-laran tinan 24 nia laran, ha’u mai hamutuk mós ho Mari Alkatiri, Sekretáriu jerál partidu FRETILIN no ha’u mai ho bou Naimori, prezidente partidu KHUNTO no hamutuk ho povu Ermera, ha’u iha kbiit para ita manan iha Ermera,” Lú Olo hateten iha nia komísiu polítika kampaña abertura ninia kandidatura ba Prezidente Repúblika 2022-2027.
Lú Olo tenik prosesu eleisaun ba Prezidente Repúblika nian seidauk remata. Tanba kandidatu na’in-16 ne’ebé halo kompetisaun iha primeira ronde, ida la hakat liu 50+1% atu bele hakat ba Palásiu Aitarak Laran.
“Sira na’in-14 hela ba kotuk, maibé hela ho dignidade nafatin tanba tan kandidatu hodi konkorre ba Aitarak-Laran. Ha’u ho Ramos-Horta maka ba iha segunda volta. Ami-rua hakat ba finál iha kompetisaun ida-ne’e para hakat ba Aitarak-Laran,” Lú Olo afirma.
Tuir Lú Olo, ida-ne’e ikus liu ona atu para kompete atu hakat ba Aitarak Laran. Nune’e, Lú Olo husu ba povu Ermera no kuadru ka militate partidu FRETILIN, PLP, KHUNTO, atu prontu nafatin hakat ba segunda volta.
“Ha’u prontu nafatin katak Lú Olo la rande ida. Esperansa, mate ikus, katak sei hakat ba dala ida tan,” Lú Olo afirma.
Iha abertura kampaña ne’e, Lú Olo halo esplikasaun detallu liu kona-bá knar no kompeténsia Prezidente Repúblika nian ne’ebé prevee iha Lei Inan ka Konstituisaun Repúblika Demokrátiku Timor Leste (RDTL).
Lú Olo ho nia kapasidade no esperiénsia esplika ba povu Ermera kona-bá Prezidente Repúblika hanesan Xefe Estadu no Komandante Supremu Forsa Armada atu ejerse nia knar tuir nia kompeténsia sira no garante separasaun podér órgaun Estadu nian.
Lú Olo afirma Prezidente Repúblika mai ho lejitimidade direta, katak povu mak fó nia votu direita no povu ba vota ba ema ida de’it. La iha lista pakote. Bainhira povu maioria vota ba nia, nia iha lejitimidade direitu atu kaer ukun ida-ne’e no kaer bandu iha Timor-Leste. Tanba ne’e, tuir Lú Olo, Konstituisaun RDTL garante kbiit boot liu iha povu atu hili nia nai-ulun sira atu ukun rai ida-ne’e liu husi livre no demokrátiku.
Lú Olo mós halo esplikasaun kona-ba K-RDTL ko’alia podér orégaun Estadu nian, define Prezidente Repúblika nudár símbolu unidade nasionál, Xefe Estadu no Komandante Supremu Forsa Armada, Parlamentu Nasionál hanesan órgaun Estadu ida halo fiskalizasaun no aprovasaun ba orsamentu Estadu nian, Órgaun Judisiáriu ka Tribunál hanesan órgaun Estadu ida ne’ebé iha nia independénsia rasik atu hakotu lia fukun iha rai ida-ne’e no Governu hanesan ezekutivu atu halo programa no ezersísiu servisu hadi’a povu nia moris ho osan Estadu nian ne’ebé aprova iha Parlamentu Nasionál.
“Buat barak liu mak PR bele halo. Mas ha’u sei limita ha’u nia kompeténsia tuir K-RDTL hodi garante unidade Estadu no funsionamentu normal órgaun Estadu nian. No sai prezidente ba povu tomak,” Lú Olo tenik.
Tempu Atu Hametin no Dezenvolve
Iha fatin hanesan, Sekretariu Jerál partidu FRETILIN, Mari Alkatiri hateten, tempu la’ós “sobu” (bongkar), maibé tempu atu harii, haforsa no habelar dezenovlimentu ba povu no ba nasaun.
“Sira hakarak bongkar, bongkar ba, mas ita atu harii no hametin. Lú Olo mai aprezenta ona nia programa, signifika katak ita nia kandidatu nian preokupasaun boot tebes ba vida ita-nia povu nian. La’ós para atu sobu, maibé atu harii, hametin no habelar dezenvolvimentu iha ita nia rain. Preokupasaun boot tebes atu povu bele iha direitu moris di’ak liu,” Mari Alkatiri tenik.
Prezidente Repúblika, tuir Alkatiri, iha kompetensia koopera ho Governu no Tribunál, signifika nia koko halo nia influensia atu nia dezenvolvimentu bele lao di’ak liu no lais liu.
“Tinan 15 nia laran, ita fakar osan barak, maibé povu kontinua ki’ak no mukit, tanba ne’e povu mukit no povu kiak fasil tebes ita dudu sira ba nakukun ho osan $20 no $50. Governu ida-ne’e ho eransa ida todan tebes tanba ne’e FRETILIN hamutuk ho PLPL ho KHUNTO atu la bele husik rai ida-ne’e monu ba krize no la sai husi krize. Ami sei hamutuk to’o eleisaun 2023,” Alkatiri afirma.
Hanesan koordenadór plataforma entendimentu partidu tolu, FRETILIN, PLP ho KHUNTO, Alkatiri haree ema balun ko’alia ba eis petisionáriu hanesan rebelde.
“Ha’u dehan eis petisionáriu sai vítima ba prosesu ida-ne’e no ita iha polítika ida para enkuadra fali sira nia dignidade ba sosiedade ida ne’e. Tanba ne’e ha’u hanoin tenke iha lei ida ba prosesu ida ne’e, inkluidu ba sira ne’ebé vítima iha krize 2006,” Alkatiri hateten.
Plataforma sira ida-ne’e, Alkatiri promete, sei enkuadra iha polítika ida atu moris ho dignidade vítima sira krize 2006. Seluk fali veteranu, Alkatiri tenik, dehan atu rezolve problema veteranu nian atu fó dignidade ba sira tomak tenke kria fundu boot ida purvolta $1,000,000.00 bele insentiva sira-nia kriativade.ema bolu dehan Kréditu Mudifikadu.
Alkatiri dehan, Emera riku boot kafé, maibé riku ne’e hala’o nia sai kiak fali, tanba polítika mak laloos, iha tinan 15 abandonadu no Governu ida-ne’e no Governu atu mai sei kria kondisaun atu kafé nia folin atu sa’e ho kualidade.
PLP, FRETILIN ho KHUNTO Ukun 2023 ba Oin
Okaziaun ne’e, prezidente PLP, Taur Matan Ruak hateten Govenu ida partidu tolu maka sustenta no hanesan Primeiru-Ministru iha programa no iha planu. Balu halo ona barak seidauk.
“Imi bele fiar ho laran tomak, katak ita sei ukun 2023 ba oin. Tanba partidu tolu sei la soe malu. No seluk sei mai tan reforsa ita atu garante estabilidade polítika no estabilidade governativa atu hala’o programa sira,” Taur Matan Ruak hateten.
Taur lembra fali katak bainhira nia sei asume Prezidente Repúblika la’o halu terotiru nasional no hasoru xefe suku ho xefe aldeia sira hodi rona sira no sira barak husu atu hasae sira nia osan no agora hasa’e ona.
Uluk Sede suku sira 452 iha kondisaun ladún di’ak, agora tuir Taur Matan Ruak, hadi’a ona sede suku 400 no hela deit 52. Ida ne’e sei finaliza iha tempu badak.
“Foin lalais Ministru Administrasaun Estatál fahe komputadór no printer ba sede suku sira atu halo servisu. Ida ne’e mak ita halo no ida ne’e mak programa Governu nia lori ba povu ita iha programa. Ita hakarak no hadi’a dezenvolvimentu ba oin,” Taur hatutan.
Naimori husu Vota ba Lú Olo
Konselleiru Másimu partidu KHUNTO, José dos Santos “Naimori Bucar” iha nia lia-menon husu nafatin ba povu no Ermera oan sira fó fiar hodi vota ba Francisco Guterres “Lú Olo” atu bele kontinua nia mandatu ba daruak nian hanesan Prezidente Repúblika 2022-2027 hodi garante estabilidade nasionál no estabilidade polítika.
Naimori hateten, Lú Olo iha kapasidade natoon interpreta Konstituisaun RDTL no tane metin Konstituisaun atu ema hotu la bele viola.
“Se ita ba ukun hakarak sobu deit, arraska. Tanba ne’e di’ak liu vota ba Lú Olo ho númeru sorteiu 02 iha eleisaun segunda volta ne’e,” Naimori Bucar hateten.
Naimori mós konsidera úniku Lú Olo maka hanesan aman no aman ida ne’ebé hatene oan sira nia hakarak no hatene tane oan sira atu la bele fahe-malu.
“Ita tenke vota ba númeru 02, vota ba Lú Olo. Maun Xanana nia aman, ita adora nia, mas ita sira seluk hanesan. Tanbasá tanba maun Xanana la fiar sira mak la kandidatu sira ba prezidente para ita koko took,” Naimori hateten.
Jornalista: Vito Salvadór/Rogério Cárceres
You may like
Polítika
Komisaun B Sei Buka Faktu Diskriminasaun iha Rekrutamentu Kadetas Foun PNTL
Published
3 days agoon
06/02/2026
Hatutan.com, (06 Fevereiru 2026), Díli- Komisaun B Parlamentu Nasionál ba asuntu Negosiu Estránjeiru, Seguransa no Defeza, sei buka tuir faktu sira ne’ebé deskonfia iha pratika diskriminasaun ne’ebé mosu iha prosesu rekrutamentu ba kadetas foun Polisia Nasionál Timor-Leste (PNTL).

Hatutan.com, (02 Fevereiru 2026), Díli– Prezidente Komisaun A Parlamentu Nasionál ba asuntu Konstituisaun no Justisa, Deputadu Natalino dos Santos, husu Governu atu tau atensaun ba asesór internasionál sira ne’ebé hala’o servisu iha liña ministeriál sira tanba lei barak mak asesór sira trava hela.
Polítika
Bankada CNRT Kritika Primeiru-Ministru ho Membru Governu Sira Sa’e Karreta Luxu iha Povu Barak Sei Mukit
Published
2 weeks agoon
23/01/2026
Hatutan.com, (23 Janeiru 2026), Díli- Membru Parlamentu Nasionál husi Bankada CNRT, Virginia Ana Belo, kritika Primeiru-Ministru Kay Rala Xanana Gusmão ho nia membru Governu sira ne’ebé daudaun ne’e sa’e karreta luxu iha povu ne’ebé barak sei mukit.

PDHJ: Ofisiál Mídia SEKOMS Impede Hatutan.com Halo Kobertura iha Espasu Públiku RTTL,E.P Ne’e Krime

PDHJ Husu Anula no Suspende Rekrutamentu Kadetas PNTL Foun

Kandidatu Ajente PNTL Sei Koordena ho Universitáriu Sira Organiza Manifestasaun

Ezekutivu FFTL 2026-2030 Kompromete Konsentra Servisu iha Atividade Juvinil no Dezenvolvimentu Infraestrutura

Rekrutamentu Kadetes PNTL Diskriminativu, Ministériu Interiór ho Komandu PNTL Dezobediénsia Ba Desizaun Tribunál

DIT Hahú Introdús ba Estudante Sira Kona bá Seguransa ba Dadus Importante

IGJ Legaliza Corais Timor bá Atividade Futu-Manu

STOP PRESS: Ministru Nino Pereira Konsumu Dose Kontamina ho Frasku Halo Nanál Kanek no Ran

Indonesia dan Timor-Leste Perkuat Kerjasama Ekonomi, Sosial Budaya, dan Pariwisata

Governu Indika BTK Hadi’a Trotoár Naksobu iha Área Bebora

Asesu Gratuita HATUTAN.com

Hafoin Ferias Judisiáriu PGR Sei Ko’alia Kazu Set-top Box RTTL,E.P

Xefe Estadu TL Kondekora Militár Korea Súl Ne’ebé Mate iha Oé-Cusse

PCIC Detein MG Lori Osan Falsu Hosi Inglaterra

PR Simu Karta Kredensial Husi Embaixadór Brunei Darussalam ho Reinu España
Trending
Dili7 days agoOfisiál Mídia SEKOMS Impede Jornalista Hatutan.com Halo Kobertura iha RTTL,E.P
Justisa & Krime6 days agoTribunál Rekursu Deside Estadu Selu Kompensasaun bá Gil da Costa “Puto Naldo Rei”, Antigu Prezidente RTTL,E.P
Dili1 week agoAsidente Tráfiku iha Área Eskola UNAMET, Joven Na’in-rua Lakon Vida
Polítika1 week agoKomisaun A Preokupa Servisu Asesór iha Ministériu Sira
Nasionál6 days agoImpede Jornalista Hatutan.com, AJAR Konsidera SEKOMS ho Nia Subordináriu Prátika Rejime Ditadura Soeharto
Nasionál6 days agoKandidatu PNTL Na’in-10.597 Aprovadu Ba Faze Teste Médiku
Nasionál5 days agoImpede Jornalista Hatutan.com, Conselho de Imprensa Konsidera Ofisiál Mídia SEKOMS Komete Violasaun Grave Ba Konstutisaun RDTL
Nasionál5 days agoHahalok Ofisiál Mídia SEKOMS Bele Fó Impaktu Ba Índise Liberdade Imprensa Timor-Leste








