Connect with us

Polítika

Asanami: Ezonera António Conceição Kompeténsia Prezidente Repúblika

Published

on

Hatutan.com, (21 Fevereiru 2024), Díli-Prezidente Partidu Demokrátiku (PD) atuál Vise-Primeiru Ministru, Ministru Asuntu Sosiál no Ministru Dezenvolvimentu Rurál ho Abitasaun Komunitáriu, Mariano Asanami Sabino, afirma katak nia la iha kompeténsia atu halo intervensaun bá  desizaun Prezidente Repúblika nian hodi ezonera Antóni da Conçeição  “Kalohan” hosi kargu Embaixadór Timor-Leste nian bá Republika Indonézia.

Lee Mós: Prezidente Repúblika Ezonera António da Conceição hosi Kargu Embaixadór TL bá RI

“Prontu ne’e prezidente Repúblika nia podér, ha’u la interven bá ne’ebá. Ohin, ha’u mai Parlamentu Nasionál hanesan Vise-Primeiru Ministru, Ministru Asuntu Sosiál no Ministru Dezenvolvimentu Rurál ho Abitasaun Komunitáriu. Buat hotu, ida-idak iha nia podér nia Konstituisaun fó dalan, fó fatin, fó podér fó bá instituisaun ida-idak atu bele asume nia responsabilidade,” Mariano Asanami Sabino haktuir hodi responde jornalista sira iha PN, Kuarta (21/02/2024).

Advertisement

Prezidente Repúblika (PR), José Ramos-Horta konversa ho Prezidente Partidu Demokrátiku (PD), Mariano Asanami Sabino iha ámbitu serimónia aniversaériu PD ba dala 22 iha sede nasionál Colmera, Sábadu, (10/06/2023). Foto/Dok.

Prezidente Repúblika (PR), José Ramos-Horta liu hosi Dekretu Prezidente Repúblika númeru 14/2024, loron 13 fulan-Fevereiru 2024, deside ezenora  Sekretárou Jerál Partidu Demokrátiku (PD) António da Conceição  “Kalohan” hosi nia kargu hanesan Embaixadór Estraordináriu Plenipotensiáriu Repúblika Demokrátika Timor-Leste (RDTL) bá Repúblika Indonézia (RI).

 Iha Dekretu Prezidensiál ne’ebé Hatutan.com asesu, Tersa (20/02/2024), mensiona desizaun Prezidente Repúblika nian baze kompeténsia Prezidente Repúblika nian ne’ebé konsagra iha Konstituisaun Repúblika Demokrátika Timor-Leste (KRDTL) iha área relasaun internasionál, atu nomeia no ezonera embaixadór, reprezentante permanente no enviadu estraordináriu, tuir proposta Governu nian, ne’ebé prevee iha artigu 87, alinea b).

Antes ne’e, António da Conceição simu pose hanesan Embaixadór Timor-Leste bá Repúblika Indonézia hosi Prezidente Repúblika José Ramos-Horta iha loron 12 fulan-Dezembru 2023 ho mandatu tinan tolu tuir konstituisaun haruka.

Prizaun Tinan-lima

Sekretáriu Jerál PD, António da Conceição Kalohan. Foto/Dok.Hatutan.com.

Tribunál Judisiál Primeira Instánsia Díli (TJPID) liuhosi desizaun ikus iha Segunda 08 Janeiru tinan ne’e, kondena arguidu António da Conceição “Kalohan” ho arguidu Apolinario dos Santos Assunção bá tinan lima kadeia, tanba konsidera akuzasaun sira antes ne’e hosi Ministériu Públiku (MP) maioria provadu no iha prossesu judisiál ida-ne’e, Tribunál absolve arguidu Domingos Gouveia bá kazu produsaun masin iha área Atabae munisípiu Bobonaro.

Juiz deklara iha julgamentu ikus katak, iha altura ne’ebá arguidu António “Kalohan” hanesan Ministru ida, loloos hatene ninia obrigasaun atu halo tuir rejíme konkursu ne’ebé iha maibé nia parte la halo ida-ne’e.

Arguidu Apolinário iha tempu ne’ebá mós hanesan Vise Koordenadór, maibé la hala’o nia kna’ar ho di’ak hodi fó de’it benefísiu bá kompañia ne’e. Tanba ne’e, Tribunál liuhosi Juiz kolektivu laiha dúvidas no konsidera katak, akuzasaun ne’ebé mai hosi MP provadu.

Advertisement

Ho ida-ne’e maka ikus mai Juiz kolektivu ne’e deside hodi aplika prizaun efetivu tinan-lima (5) bá arguidu António da Conceição no prizaun efetivu tinan-haat (4) bá arguidu Apolinário dos Santos Assunção.

Nune’e mós arguidu Domingos Gouveia hanesan kompañia na’in, Tribunál absolve hosi krime maibé Tribunál kondena bá iha indemizasaun ho osan montante globál $17,587.72 (rihun sanulu resin hitu, dolar atus lima walu nulu resin hitu no sentavu hitu nulu resin rua dolar amerikanu).

Prosesu ne’e prezide hosi juiz kolektivu, Ivan Suritai, Ana Paula, Ersília de Jesus no Ministériu Públiku, reprezenta hosi prokuradoria Lidia Soares, arguidu hetan asisténsia legál hosi Advogadu Privadu Pedro Camões no Defensór Públiku, Marçal Mascarinhas.

Jornalista Estajiária: Zita Menezes

Advertisement
Continue Reading
Advertisement
Click to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Polítika

Opozisaun kestiona prioridade orsamentu sira kontinua konsentra de’it ba setór petroliferu

Published

on

By

Jornalista: Felix Fernandes

(more…)

Continue Reading

Polítika

FRETILIN Kestiona no Duvida, Sé Mak Benefisiáriu Direta OJE 2027

Published

on

By

Jornalista: Maria Angelita Sandi Belo

(more…)

Continue Reading

Nasionál

Programa Uma Dignu Avansa, Uma 25 Prontu atu Inaugura

Published

on

By

Hatutan.com (15 Outubro 2026), Díli-Governu sei halo inaugurasaun ba uma dignu hamutuk 25 iha munisípiu Manatuto, Postu Administrativu Natarbora, no Munisípiu Manufahi postu administrativu Fatuberliu, nu’udar parte husi programa uma dignu ne’ebé sei kontinua dezenvolve iha munisípiu sira seluk.

Inaugurasaun ne’e sei fó prioridade ba uma sira ne’ebé konstrusaun kompletu ona no prontu atu hetan utilizasaun husi família benefisiária, atu nune’e sira bele hahú hela iha uma foun ne’ebé seguru no dignu.

“Iha loron 22 agora ne’e ita sei halo inaugurasaun ba uma dignu primeiru iha Fatuberliu no depois tuir mai sei iha Natarbora, no restu ne’e sei iha prosesu, uma sira ne’ebé atu inaugura ne’e tenki prontu 100%. Ita tenki inaugura ona uma ne’e para ema bele hela ona, lae hein fali uma ne’ebé mak seidauk hotu dala ruma ema labele hela lalais, uma ne’ebé kompletu los ona mak iha Fatuberliu, dau-daun ne’e iha uma 25 mak ita sei halo inaugurasaun,” Dehan Vise-Primeiru-Ministru, Ministru Sosiál no Ministru Dezenvolvimentu Rurál no Abitasaun Komunitáriu, Mariano Assanami Sabino ba Hatutan.com iha Ministérii Finansas, Aitarak-laran, Kuarta14/10/2026.

Iha faze tuir mai, iha mós planu atu halo estudu kona-ba konstrusaun uma tanba sei halo uma ho vertikál.

Advertisement

Programa uma dignu ne’e sai parte husi prioridade iha planu ministériu, depois durante tinan 20 independénsia, Governu fó atensaun bo’ot ba infraestrutura bázika, hanesan estrada, eletrisidade no bee-moos.

Agora, Governu hakarak aumenta investimentu iha setór uma, liu-liu atu garante katak juventude ho idade 18 ba leten bele asesu ba uma dignu.

“Ita iha moto katak ha’u nia uma mak ha’u nia moris mak sai nu’udar mensajen prinsipál husi programa ne’e. Uma la’ós de’it fatin atu hela, maibé mós símbolu dignidade, seguransa no estabilidade ba moris família ida,” Hatete Vise-Primeiru-Ministru

Programa ne’e sei kontinua to’o responde ba nesesidade populasaun, tanba iha konstituisaun hatete katak sidadaun hotu-hotu iha direitu atu asesu ba uma ne’ebé dignu no apropriadu.

Além husi fornese uma ne’e integra mós ho atividade ekonómika no dezenvolvimentu rurál, atu ajuda família benefisiária hasa’e rendimentu no hadi’a sira-nia kondisaun moris.

Advertisement

“Uma dignu ne’e integra mós ho oinsá mak atu hamenus kiak tanba ne’e mak ita integra ho atividade ekonomika, dezenbolvimentu rurál sei fasilita oinsá para sira bele iha rendimentu, tanba uma dignu sira ne’e sei selu la’os gratuita, selu mais kuandu nia rendimentu ne’e to’o ona $500 ba leten, katak tenki hadia nia ekonomia para ita halo uma nia dihnu iha laran tanba nia ekonomia komesa iha ona para bele halo manutensaun ba uma no bele iha sustentabilidade,” Assanami informa

Programa uma dignu ne’e mós sei liga ho edukasaun, liuhusi AHHA Education, ne’ebé sei oferese kursu lian Inglés no Portugés gratuitu ba labarik sira husi família benefisiária.

Além ne’e, kondisaun edukasaun no asesu ba eskola ne’ebé di’ak sei sai parte importante atu prepara labarik sira ba futuru, no ajuda sira iha oportunidade atu dezenvolve an no kontribui ba família no sosiedade.

“Konstrusaun uma ne’e tekniku sira hare’e katak maximu tau iha $40.000 mil mais agora sira atu hadia fali parese sei liu uitoan husi ida ne’e, mais realidade ne’e uma kuartu 4, uma ne’e se ita halo privadu mós ho $40.000 ne’e mós dala ruma ita la halo uma hanesan ne’e. Tanba ne’e mak ha’u husu ba tékniku sira tenki seriedade, survey no kompañia mós tenki iha lukru, tanba ne’e mak difikuldade kompañia mós dala ruma sira menan tiha tender mais la iha benefisiu, ida ne’e tékniku sira tenki hare’e para kada programa ka projetu ne’ebé mak ita halo tenki iha benefisiu ba kompañia para sira bele esforsu halo servisu,” Termina Assanami.

Jornalista: Maria Angelita Sandi Belo

Advertisement

Continue Reading

Trending