Connect with us

Polítika

IX Governu Konstitusionál Simu Krítika Hotu Atu Servi Povu ho Di’ak Liután

Published

on

Hatutan.com, (08 Novembru 2024), Díli- Primeiru-Ministru (PM), Kay Rala Xanana Gusmão, afirma IX Governu Konstitusionál simu krítika husi parte hotu, liu-liu bankada opozisaun iha Parlamentu Nasionál atu bele hadi’a di’ak liután servisu sira hodi servi povu ho di’ak.

Lee Mós: OJE 2025 Billaun $2,6 Pasa iha Jeneralidade ho Votu A-favór 42

PM Xanana akompaña hosi nia vise-PM na’in-rua iha diskusaun OJE 2025 iha PN. Foto/Elio dos Santos da Costa

Primeiru-Ministru Kay Rala Xanana Gusmão hato’o deklarasaun ne’e iha Parlamentu Nasionál, Sesta (08/11/2025), hodi hatán ba krítika sira husi deputadu sira bankada opozisaun relasiona ho dezempeñu servisu IX Governu Konstitusionál nian iha tinan 2024, iha área Saúde, Edukasaun,  Agrikultura, no setór importante sira seluk hodi diversifika ekonómika no lori dezenvolvimentu ba povu.

Primeiru-Ministru Kay Rala Xanana Gusmão, hateten povu hili IX Governu Konstitusionál atu korrije de’it irregularidade iha jestaun finansas públika. Nune’e,  bainhira temi katak orsamentu Jerál Estadu ne’e anuál, hahú husi loron 01 fulan-Janeiru too loron 31 fulan-Dezembru, no orsamentu estadu jere ho prinsípiu orsamentu ba kada programa, maibé mosu fali grande opsaun ne’e mak halo IX Governu Konstitusionál preokupa, nune’e hadi’a tiha hodi hatama fila-fali sistema ida ne’ebé uluk dehan aat hela, mais bele responde ba nesesidade ba uza fundu petrolíferu ne’e.

Advertisement

“Ha’u laiha buat barak, ha’u agradese tebes krítika ne’ebé iha, para ami bele hadi’a nafatin ami nia kbiit ezekusaun hodi servi povu ne’e di’ak liután,” Xanana hateten.

Kada governu tenke aprezenta ba Parlamentu Nasionál planu no programa ba tinan lima, ho ida ne’e maka IX Governu Konstitusionál dehan katak 2024 atu haree ba irregularidade ne’ebé iha karik, sei korrije, no 2025 mak sei hahú.

Xanana ho nia Governu promete iha tinan 2025 nu’udár tinan implementasaun tanba bele iha ona sistema jestaun finansas públika ne’ebé di’ak ona hodi bele sai iha portal Transparénsia ba públiku tomak atu hatene halo saida ona no gasta ba saida ona. Tanba ne’e, opozisaun ajuda ho krítika govenru simu no iha mandatu tinan lima ne’e fó nafatin krítika atu governu  hodi kontinua hadi’a no servi di’ak liután.

Xanana iha maturidade polítika no merese hetan respeita

Deputiku Bankada FRETILIN David Dias Ximenes “Mandati” hateten iha debate OJE tinan fiskál 2025 durante loron-tolu ne’e, nia nonook no akompaña hodi observa situasaun no nota katak Primeiru-Ministru Kay Rala Xanana Gusmão, ne’ebé ho fuan-boot hodi simu krítika hotu ne’ebé deputadu sira bankada opozisaun hato’o.

Advertisement

“Maun Xanana, irmaun kampanáriu da Luta, ha’u sei la ko’alia kona-ba proposta sira ne’e, ha’u atu dehan de’it hanesan ne’e, loron-tolu ne’e ha’u tuur nonook observa, ha’u observa ita-boot nia atitude, kalma, carinho, embora krítika barak ita-boot retoma fali uluk ninian ne’ebé ha’u koñese. Ulu-uluk ita-boot kuandu tama mai iha ne’e asvés ita-boot nervozu, asvés hasai liafuan balun ne’ebé ladún di’ak, mais ohin ha’u bele observa katak ita-boot nafatin hanesan uluk, ita-boot hatene, ha’u obrigadu boot, agradese,”  Deputadu David Dias Ximenes “Mandati” hosi Bankada FRETILIN hateten.

Deputadu ne’e mos argumenta liután katak Primeiru-Ministru, Kay Rala Xanana Gusmão, hatene halo diferensa, tanba diferensa ne’e mak dinamiza moris ida-ne’e.

“Ita-boot nia jestaun ba diferensa ne’e maka ita bele manán funu, ha’u la’ós ema-ida ke halo iluzismu baratu, tan ha’u koñese ita-boot, ha’u hatene bele ita-boot la koñese no la gosta, mais ita boot koñese katak ha’u la’ós ema-ida ke halo Iluzismu baratu,” tenik nia.

 Iha diskusaun loron datoluk nian ne’e, Primeiru-Ministru, Kay Rala Xanana Gusmão, husu ba Deputadu sira husi Bankada CNRT atu labele defende nia naran iha debate OJE 2025 iha plenária Parlamentu Nasionál.

“Atan-oan husu ba Deputadu sira CNRT, lalika defende fali ha’u-nia naran, atan-oan ha’u ne’e se?, ita iha ne’e diskute orsamentu la’ós atu ba foti-aan, buat ida la folin aat hanesan ha’u ne’e mak imi ba defende fali ha’u, hasai tiha buat ne’e husi imi-nia ulun favor ida bainhira ita diskute orsamentu,” Xanana afirma.

Advertisement

Jornalista: Vito Salvadór

 

Continue Reading
Advertisement
Click to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Polítika

PN Hasai Ona Imunidade Deputadu Florentino Sinarai ho Antonino Bianco

Published

on

By

Hatutan.com, (03 Dezembru 2025), Díli– Parlamentu Nasionál  liuhosi plenária iha loron 02 fulan-Dezembru 2025, aprová ona pareser husi Komisaun A trata asuntu Konstitusionál ho Justisa kona-bá pedidu autorizasaun bá audisaun Deputadu  Bankada FRETILIN, Florentino Ximenes Sinarai no mós Deputadu Antonino Bianco hodi presta deklarasaun ho kuantidade hanesan suspeitu iha prosesu inkéritu NUC.0017/25.PGGC ne’ebé la’o iha Gabinete Sentrál Kombate Korrupsaun no Kriminalidade Organizadu, Ministériu Públiku ho votasaun A-favór 52, Abtensaun 2 kontra zero.

(more…)

Continue Reading

Polítika

Parlamentu Nasionál Sei Rona Entidade Hotu Molok Halo Revizaun Bá Konstituisaun RDTL

Published

on

By

Hatutan.com, (01 Dezembru 2025), Díli–  Prezidente Parlamentu Nasionál (PPN), Maria Fernanda Lay, esklarese  objetivu husi Parlamentu Nasionál ne’ebé sei  realiza Semináriu Nasionál iha loron 03 fulan-Dezembru 2025 iha Salaun Ministériu Finansa  kona-bá atu halo revizaun bá Kontituisaun RDTL ne’e mak oportunidade bá PN atu halo diskusaun no rona ideia ka  feedback husi entidade hotu-hotu.

(more…)

Continue Reading

Polítika

Ramos-Horta Hateten Francisco Xavier ho Nicolau Lobato Maka Fundadór RDTL no Xanana Restauradór

Published

on

By

Hatutan.com, (26 Novembru 2025), Díli— Prezidente Repúblika, José Manuel Ramos-Horta fó sasin no afirma katak saudozu Francisco Xavier do Amarál ho saudozu Nicolau Lobato, maka fundadór Repúblika Demokrátika Timor-Leste no  Kay Rala Xanana Gusmão maka restaudadór bá Timor-Leste nia independénsia.

(more…)

Continue Reading

Trending