Hatutan.com, (03 Marsu 2026), Díli-Loja do Povu ne’ebé estabelese husi Governu liuhusi Ministériu Komersiu, Industeria no Ambiente (MCIA) iha tinan 2014 hodi fó subsídiu ba empreza lokal sira iha munisípiu no iha Dili ho montante US$50,000.00 kada loja to’o ohin kuaze bankarota hotu.

Loja do Povu ne’ebé estabelese iha área Fomento II, Comoro, la ativa ona, hanesna mós Loja do Povu ida iha Meimart, Fatuhada nian taka. Foto/Juvinal Cabral dos Santos
Sita husi https://timor-leste.gov.tl/, edisaun 08 setembru 2014, Ministru Komérsiu, Indústria no Ambiente, António da Conceição, akompaña hosi Vise-Ministru Komérsiu no Ambiente, Abel da Costa Ximenes, ho Sekretáriu Estadu Komérsiu, Ricardo Cardoso Nheu, iha loron 04 Setembru 2014, iha edifísiu Ministériu Komérsiu, Indústria no Ambiente (MCIA), asina akordu ho grupu benefisiáriu hamutuk 20 hosi distritu (atual munisípiu) ne’ebé sei estabelese Loja do Povu.
Distritu ka munsípiu hirak ne’ebé hetan apoiu mak, Ainaro, Bobonaro, Baucau, Ermera, Manatuto, Manufahi, Lautem, Liquiça, Oé-Cusse, Covalima no Viqueuqe ho montante orsamentu ba kada Loja do Povu US$50,000.00.
Loja do Povu mak konseitu ida no instrumentu polítiku ministériu, atu tulun populasaun sira, sai husi problema sasan folin karun no mós kualidade ladun di’ak. Ministériu nia responsabilidade mak kontrola presu no kualidade. Nune’e, Governu iha responsabilidade atu fó apoiu kiik hodi bele dezenvolve negósiu ba oin. Maibé, asegura nafatin Governu nia polítika atu estabiliza presu iha subdistritu sira.
Diresaun Nasionál Kooperativa Mikro Pequena Emprezas mak s halo kontrolu no fó nafatin apoiu, entermu formasaun no jestaun.
Jerente Loja do Povu iha Fomento II, Comoro, Postu-Administrativu Dom Aleixo, Munisípiu Díli Carolino Marques, rekoñese nia Loja do Povu taka alias bankarota tanba enfrenta difikuldade balun, liuliu hanesan agrikultór hatama produtu karun liu no mós aluga fatin ba Loja do Povu karun purvolta $1,500.00 kada fulan.
“Difikuldade ida mak agrikultór sira nia produtu ne’e la’ós ladún hatama ba Loja do Povu. maibé sira hatama ho nia folin ne’e karun liu, entaun la balansu ho merkadu konvensionál sira, liu-liu hanesan merkadu modernu sira ne’e produtu baratu entaun ita la bele halo kompetisaun,” Carolino Marques nu’udár jerente Loja do Povu iha Fomento II, Comoro, haktuir ba Hatutan.com liu husi WhatsApp, Sábadu(21/02/2026).
Difikuldade seluk mak kustu administrativa ne’e boot liu tanba loja ne’e foin hahú, loja ne’e rasik tenke estabelese kooperasaun fali ema rai na’in ka loja na’in ne’ebé tenke hasai osan ba aluga fatin purvolta US$1,500.00 kada fulan.
Loja do Povu ne’ebé Carolino Marques jere molok taka halo ona enkontru ho Ministru MCI, Filipus Nino Pereira, hodi informa situasuan sira hotu to’o tenke foti medida ikus taka loja refere.

Ministru Komérsiu no Indústria (MCI), Filipus Nino Pereira. Foto/dok
Ministru Komérsiu no Industria (MCI-sigla Portugues), Filipus Nino Pereira, informa iha tinan ikus 2023 sira-nia parte halo fiskalizasaun no monitorizasaun ba Loja do Povu balun paradu totál hanesan iha Munisípiu Manufahi. Nune’e, Governu husu jerente Loja do Povu halo jestaun didi’ak ho responsabilidade tanba ida-ne’e osan povu nian.
“Loja do Povu ne’e iha governasaun anteriór ne’ebé agora ita fó hela kompeténsia ba jestór sira iha Loja do Povu atu kontinua responsabiliza ba atividade hotu,” Ministru Komérsiu no Industria, Filipus Nino Pereira, informa ba jornalista sira iha Ministériu Finansas (MF) Sesta (20/02/2026).
Nino Pereira hateten, Loja do Povu apoiu mai husi Governu, iha balun la’o hela no balun mós taka total alias bankarota.
“Iha tinan ikus 2023 ne’e ami halo fiskalizasaun, ami halo monitorizasaun balun la’o di’ak, balun iha problema oituan, problema fatin ne’ebé mak la klaru no nia na’in mak sé, balun paradu hanesan iha parte Ainaro nian iha ida la’o di’ak kapás sasán iha sira nafatin sosa produtu husi komunidade,” Nino Pereira hateten.
Iha monitorizasaun MCI nian ne’e nota mós katak Loja do Povu iha parte Munisípiu Manufahi paradu totál, maibé iha parte balun iha Covalima no Manufahi la’o hela.
“Ami sei buka tuir nafatin informasaun sira husi Diresaun Nasionál Apoia Dezenvolvimentu Mikropekena Mediu Emprezas mak sei toma konta ba ida-ne’e. Ne’ebé ita sei halo konfirmasaun liuliu mak autoridade munisípiu sira atu haree para sira mós bele halo akompañamentu bá estatutu Loja do Povu nian ne’e,” Ministru Nino Pereira haktuir.
Jornalista: Juvinal Cabral dos Santos