Hatutan.com, (06 Maiu 2026),Díli –Kazu droga tipu kokaína grama 980,5 ne’ebé importa husi Fransa mai Timor-Leste tuir data rejistu DAU (Dokumentu Administrativu Úniku) loron 21 fulan- Agostu tinan 2025, deskonfia Polísia Sientífiku Ivestigasaun Kriminál PCIC- sigla-portugés) identifika sala suspeita iha tempu ne’ebá.
Lee Mós: Kazu Droga Kokaína Grama 980,5, Deskonfia Autoridade Sira Taka De’it no Halo Destroisaun Ba Prova sira

Pakote Ne’ebe deskonfia droga. Foto/dok.AA
Kronolojia ne’ebé konta husi vitíma ne’ebé PCIC suspeita sala, informa bá Hatutan.com liu-husi mensajen WhatsApp iha Kuarta (06/05/2026), katak nia sai duni vitíma kazu droga ne’e iha tinan 2025, tanba PCIC suspeita fali nia hodi halo prosesu inkéritu, tamba ne’e nia deskonfia autoridade sira sala identifika suspeitu iha kazu suspeita hatama droga mai Timor-Leste liu husi aeroportu internasionál Prezidente Nicolau Lobato iha fulan-Agostu 2025.
“Kazu droga ida-ne’e ha’u mós sai vitíma hotu ne’e tanba PCIC sira buka tuir ha’u, ha’u bá hatan ona iha tinan kotuk, tanba sira buka tuir númeru telefone ne’e iha kompañia telekomunikasaun Telemor, no verifika mak hatudu númeru ne’e rejista ho ha’u nia kartaun eleitorál. Maibé, ha’u rasik la hatene oinsá dokumentu ha’u nian bele uza bá rejistu numeru ne’e,” vitima ne’e haktuir.
Nia afirma, depois autoridade sira buka tuir númeru telefone ida ne’ebé alegadamente uza iha prosesu simu sasán mai husi Fransa. Bainhira halo rastreamentu ba númeru telefone refere iha kompañia telekomunikasaun Telemor deskobre katak SIM Card ne’e rejista ho kartaun eleitorál ninian duni.
“Ne’ebé sira husu dehan keta ita kaer númeru barak karik, hau dehan, ha’u nia númeru Timor Telecom dezde 2009 no telemor ne’e ha’u hola iha 2022. Ne’ebé ha’u husu fali, sira dehan númeru ne’e foin hola fulan rua bá kotuk iha tinan 2025 nia laran,” nia konta.
Tanba ne’e iha loron 24 Agostu, tuku 4:00 lokraik, bainhira nia hala’o hela servisu iha terrenu, membru PCIC kontaktu nia no husu atu bá hamutuk ho sira, tuku 5:00 lokraik, membru PCIC sira mai foti nia ho karreta mini bus no lori bá edifisiu PCIC.
To’o iha edifisiu PCIC, Auotoridade hatudu dorga tau iha dos falun iha plastiku laran hodi husu bá nia, “o hatene sasán sira ne’e?”. Nune’e, vitímak lia-tun dehan, “ha’u dehan ha’u la hatene loke tiha ha’u haree”.
Bainhira autotoridade komptente sira hatudu droga bá vitíma ne’e hodi dehan katak droga ne’e mai husi Fransa.
“Sira husu ha’u atu bá hamutuk ho sira bá kantor atu esplika bá sira. Ha’u tuir sira bá ho karreta mini bus no durante iha dalan sira husu ha’u koñese ema balu ne’ebé involve iha kazu ne’e. Ha’u hatán katak ha’u la koñese.”
Membru investigadór sira mós hadau sidadaun ne’e nia telefone tanba alegadamente dehan katak nia mak “broker” ne’ebé trata dokumentu bá hatama sasán hosi liur.
Tuir informasaun ne’ebé hato’o iha xamada refere, sira marka atu hasoru malu tuku 5:00 lokraik iha área Fatuhada. Investigadór sira ba buka naran ne’ebé temi iha lista ho naran inisiál SdCA no hela fatin Fatuhada, Postu Administrativu Dom. Aleixo, Díli, maibé la hetan identidade ne’ebé konfirma informasaun refere.
Nia dehan maske presaun iha pergunta naruk, sidadaun vitíma afirma katak nia koopera ho autoridade sira no fó esplikasaun katak nia moris lorloron dedika de’it ba servisu no família, no la iha tempu ka ligasaun ho atividade ilegal. Nia insiste katak nia la koñese ema sira ne’ebé liga ba kazu ne’e, no la iha envolvimentu iha hatama droga mai Timor-Leste.
“Depois to’o iha edifisiu PCIC, sira halo pergunta kro’at bá hau to’o kalan tuku 11:00 Otl, Pergunta prinsipal mak sé ha’u iha ligasaun ho ema ne’ebé uza númeru telefone ne’e ka se ha’u envolve iha prosesu hatama sasán kontrabandu mai Timor-Leste. Ha’u hatán nafatin katak ha’u la envolve no la iha koñesimentu kona-bá atividade ne’e. Ha’u esplika mós kona-bá ha’u nia moris lorloron, katak ha’u bá servisu dadeer, fila foti ha’u nia oan, no kontinua servisu to’o lokraik. Ha’u la iha tempu ka envolve iha atividade ilegal ruma,” vitíma ne’e konta
Nia afirma, prosesu inkéritu ne’e remata, PCIC liberta sidadaun ne’e fila ba uma no hato’o katak sé iha prosesu investigasaun, sira sei kontaktu nia fali. To’o agora seidauk iha kontaktu foun hosi autoridade sira.
“Ne’ebé hotu liu tiha loron rua hanesan ne’e ha’u bá husu hela de’it oinsa autór, sira hetan ona katak seidauk, sira dehan hein ami nia fó info, no liután semana ida mós ha’u husu tan, maibé sira dehan nune’e de’it to’o ha’u baruk tiha de’it,” nia dehan.
Tuir informasuna ne’ebé Hatutan.com halibur husi fontes sira katak tanba kazu ne’e parte sira, liuliu autoridade polisiál sira la aprezenta suspeitu ka argiudu iha kazu importasaun droga ne’e, maka parte Ministériu Públiku deside taka kazu ne’e no halo destroisaun ba prova material droga ho tipu kokaína grama 980,5.
Tuir iha relatóriu Autoridade Aduaneira, Diresaun Nasionál Operasaun, Departametu Alfándega Aeroportu Internasionál Preizdente Nicolau Lobato ne’ebé Hatutan.com asesa, haktuir nia kronolojia katak droga tipu kokaína ne’e orijen husi Fransa ho númeri tracking 391202546897 ho nia rute: Fransa- Singapura -Denpasar-Bali -Díli.
Dokumentus: Air waybill, Tracking number 391202546897, preforma invoice, DAU ho numeru C. 1921 kanal mean, data rejisto DAU, loron 21fulan-Agostu tinan 2025.
Merkaduria refere data tracking loron 21 fulanJullu tinan 2025 data submete DAU mai ekipa kargu loron 25 fulan-Agostu tinan2025.
Relatóriu husi Autoridade Aduaneira, Diresaun Nasionál Operasaun, Departametu Alfándega Aeroportu Internasionál Preizdente Nicolau Lobato revela mós matéria droga ho tipu kokáina ne’e exportador husi FUJIGANG, 13 RUE DE LA GARE FONTENAY-SOUS-BOIS, 9494120 FR-FRANCE no nia destináriu/Consignee ba Timoroan ida ho naran inisiál SdCA, hela fatin Fatuhada, Postu Administrativu Dom. Aleixo, Díli, no TIN 3959358, Expedisi FEDEX, Declarante Everise Warehousing and Transport, Finansiál ho indeitade inisiál DO ho SAdC.
Kronolojia
Haktuir husi Relatóriu Autoridade Aduaneira, Diresaun Nasionál Operasaun, Departametu Alfándega Aeroportu Internasionál Preizdente Nicolau Lobato, hanesan tuir mai ne’e;
Iha Segunda-feira, 25 fulan-Agostu tinan 2025, oras 10:09 Ekipa kargu AA Aeroportu IPNL halo scan ba merkaduria refere, rezultadu husi scan hatudu figura balu ne’ebe presiza halo inspesaun fiziku mais de tallu.
Iha prosesu inspesaun fizika ekipa hetan pasta mamuk laptop rua , laiha Laptop iha laran, ekipa hato`o kedas informasaun ba Xefe Departamentu atu mai haree objetu ne’ebé deskonfia iha risku boot.
Momentu ne’e kedas ekipa Kargu ho Xefe Departamentu foti desizaun hodi kua “kemasan” ne’ebé falun pasta leptop mamuk rua refere no nia rejultadu hetan po’o ou (bubuk) kristal balun iha kemasan ne’e nia laran.
Ekipa kargu ho Xefe Departamentu Autoridade Aaduaneira (AA) halo kedas teste dala-rua, uza “NICK TEST” no hetan rezultadu pozitivu kokaína.
Momentu halo inspesaun ba merkadoria refere, Staff Agensia Fedex mak reprejenta hanesan nain hodi hambrik iha Ekipa Kargu nia oin hodi loke merkadoria no halo teste ba merkadoria.
Hafoin teste hetan ona rejultadu pozitivu kokaína, Xefe Departamentu AA Aeroportu passa kedas informasaun ba Komisáriu AA no mós Diretór Nasional de Operasaun AA.
Komissariu AA halo kordenasaun ho Policia Cientifika Investigasaun Criminal (PCIC), iha tuku 12:00 pm, ekipa PCIC to’o iha edifício kargo AA Aeroportu Internasional Prezidente Nicolau Lobato (AIPNL) hodi halo koordenasaun entre Komisáriu AA,Diretór Nasional Operasaun (DNO), Diretór Jestaun de Risku, Xefe departamento AA Aeroportu Internasionál Prezidente Nicolao Lobato (AIPNL), Xefe Anti Fraude no PCIC.
Ekipa AA, Agencia FEDEX hamutuk ho PCIC hodi merkaduria refere ba edificiu PCIC. Iha oras 13:02 Otl, ekipa AA ho PCIC molok atu halao teste ba merkaduria refere, premeiru sei tetu hodi hatene nia todan ingeral ho nia rezultadu;
-Todan kaixa 1 = 483,0 gram kakaina
-Todan kaixa No. 2 = 497,5 gram kokaina
-Total kaixa rua ne`e hetan 980,5 gram kokaína
Depois halo teste no tetu hotu merkaduria refere halo termu de entrega ba PCIC.
To’o notísia ne’e pública, Hatutan.com tenta beibeik ona halo konfirmasaun ho Diretór Nasionál PCIC, Vicente Fernandes e Brito, maibé okupadu ho servisu no seidauk iha tempu atu bele halo entrevista.
Ekipa Hatutan.com