Connect with us

Polítika

Mari Alkatiri Fó Korajen no Solidariedade Bá António Kalohan

Published

on

Hatutan.com, (03 Abríl 2024), Díli—Iha loron  01 fulan-Abríl 2024, Sekretáriu Jerál  Partidu Demokrátiku (PD), António da Conceição “Kalohan” hasoru-malu ho Sekretáriu Jerál  partidu FRETILIN, Mari Alkatiri iha gabinete eis-titular Mari Alkatiri nian iha Faról, Díli.

Lee Mós: Prezidente Repúblika Ezonera António da Conceição hosi Kargu Embaixadór TL bá RI

António “Kalohan” hasoru maluy ho Sekjen FRETILIN, Mari Alkatiri iha Gabinete eis-titular Mari Alkatiri iha Farol, Díl, 01 fulan-Abríl 2024. Foto/Gabinete eis-PM Mari Alkatiri

Sorumutuk ne’ebé partilla iha konta Facebook Gabineten Primeiro Ministro I e VII Governo Constitucional, Dr Mari Alkatiri  ne’e hamosu espekulasaun oioin. Balun dehan, Partidu Demokrátiku (PD) liuhosi sira-nia Sekretáriu Jerál hakbesik daudaun ona bá partidu FRETILIN tanba preokupa ho isu remodelasaun ne’ebé talvés bele la di’ak bá PD nia envolvimentu iha formasaun IX Governu Konstitusionál.

Espekulasaun balun fali dehan kondenadu kazu partisipasaun ekonomia, António “Kalohan” komesa buka simpatia no hakbesik an bá Mari Alkatiri atu bele fó influensia bá Tribunál Rekursu (TR) hodi bele liberta António “Kalohan” hosi desizaun primeira instánsia nian.

Advertisement

Iha loron 08 fulan-Janeiru 2024, Tribunál Justisa Primeira Instánsia Díli (PJPID) aplika pena prijaun tinan-lima (5) efetivu bá António da Conceição “Kalohan” no tinan-haat (4) bá Apolinario dos Santos Asunsão tanba provadu komete krime partisipasaun ekonómiku  iha negósiu.  

Kona-bá espekulasaun sira-ne’e, Karta (03/04/2024), atuál membru PN hosi Bankada PD, António da Conceição “Kalohan” halo konferénsia imprensa hodi esplika katak nia vizita ne’e hanesan vizita pesoál hanesan alin bá kumprimenta maun Mari Alkatiri .

“Ha’u ba kumprimenta Doutór Mari Alkatiri iha loron 1 fulan-Abríl, foin lalais ne’e, ha’u simu telefone hosi Dr. Mari Alkatiri hodi hasoru malu tanba ne’e maka hato’o fali ninia sentidu solidariedade bá ha’u kona-bá situasaun ne’ebé mak ha’u hasoru hela daudauk  ne’e, nia fó mensajen, solidariedade, korajen bá ha’u kona situasaun ne’e. Ho situasaun ida ne’e mós ha’u aproveita ko’alia uitoan mós kona-bá situasaun rai-laran ne’ebé mak agora daudaun ita hotu hasoru, hanesan ita hatene ita iha governu da-9 ona  iha tempu badak tan fulan Maiu ita sei halo tan aniversáriu restaurasaun Independénsia bá dala-22,” António da Conceição “Kalohan” hateten iha sala Bankada PD iha Parlamentu Nasionál.

Nia hateten, Konstituisaun RDTL dehan kada tinan-5 akontese eleisaun dala-ida, se Timor-Leste foin  iha tinan-22 entaun bá metade foin iha Guvernu da-4. Pergunta mak ne’e tanba sá mak agora daudauk ne’e iha kedas ona Guvernu da-9  maske tinan-22 nia laran iha periodu 4 ninian, signifika katak Timor-Leste iha situasaun ida ne’ebé mak monu, hadeer hela to’o ohin loron.

“Ida-ne’e mak fahe lisuk hanoin ka partilla sentimentu ida ne’e ba Dr. Mari iha momentu vizita ne’e,” António “Kalohan” tenik.

Advertisement

Nia hateten, konsellu ne’ebé Mari  Alkaitir hato’o bá nia katak sira-nia  esperansa mós iha iha jerasaun foun sira tanba ne’e jerasaun foun sira otas hanesan tenke halo buat ruma ne’ebé di’ak hodi hatutan mehi ne’ebé halo tiha ona iha tempu hirak liubá.

Iha enkontru ne’e, fundadór RDTL  Mari Alkatiri  fó konsellu tan katak karik membru PN jerasaun foun sira  atu halo buat ruma iha Parlamentu Nasional presiza konsulta bá malu, ka’olia ho pasiénsia hodi haree took dalan bá oin ne’e halo nusa.

Hosi António “Kalohan”,  eis-Primeiru-Ministru Mari Alkatiri hatutan  Timoroan hotu presiza la’o hamutuk atu lori Timor bá oin bá destinu ida ne’ebé mak povu atu moris di’ak.

Mari Alkatiri rasik, tuir António “Kalohan” preokupa bá situasaun iha rai-laran dezde ukun an to’o agora, liuliu bá andamentu sira agora loos duni iha Prezidente, Parlamentu, Governu no Tribunál, maibé buat barak mak presiza atu halo tan liuliu atu oinsá harii tan instituisaun seluk iha rai laran.

La’ós ida ne’e de’it maibé iha hasoru malu ne’e mós ko’alia kona-bá lakuna  balu ne’ebé mak lei se eziste tanba sira agora tesi-lia ne’e uluk sira eskola  portugés nian no jerasaun foun sira agora eskola Bahasa Indonézia entaun diferente iha interpretasaun sira katak diferente iha ne’e halo presiza iha konsensu bá balu bainhira atu halo buat ruma bá rai ida-ne’e.

Advertisement

António da Conceição “Kalohan” esklarese katak  públiku tenke intende didi’ak PD nia pozisaun, tanba ne’e,  labele iha espekulasaun katak atu dada an  hosi Governu da-9 ne’e tanba  PD bá estadu, defende bá interese nasaun nian,  la’ós defende bá pozisaun.

“PD sei la dada an bainhira duni sai entaun ne’e nia sai de’it, tanba duni,” António “Kalohan” hateten hodi subliña tan katak PD nunka hola pozisaun, ida-ne’e la’ós atu aproveita de’it maibé ho responsabilidade halo buat ki’ik de’it mós ne’e kontribuisaun no tenke halo.

Jornalista Estajiáriu : Lazaro Pereira Quefi

 

 

Advertisement

 

Continue Reading
Advertisement
Click to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Polítika

Opozisaun kestiona prioridade orsamentu sira kontinua konsentra de’it ba setór petroliferu

Published

on

By

Jornalista: Felix Fernandes

(more…)

Continue Reading

Polítika

FRETILIN Kestiona no Duvida, Sé Mak Benefisiáriu Direta OJE 2027

Published

on

By

Jornalista: Maria Angelita Sandi Belo

(more…)

Continue Reading

Nasionál

Programa Uma Dignu Avansa, Uma 25 Prontu atu Inaugura

Published

on

By

Hatutan.com (15 Outubro 2026), Díli-Governu sei halo inaugurasaun ba uma dignu hamutuk 25 iha munisípiu Manatuto, Postu Administrativu Natarbora, no Munisípiu Manufahi postu administrativu Fatuberliu, nu’udar parte husi programa uma dignu ne’ebé sei kontinua dezenvolve iha munisípiu sira seluk.

Inaugurasaun ne’e sei fó prioridade ba uma sira ne’ebé konstrusaun kompletu ona no prontu atu hetan utilizasaun husi família benefisiária, atu nune’e sira bele hahú hela iha uma foun ne’ebé seguru no dignu.

“Iha loron 22 agora ne’e ita sei halo inaugurasaun ba uma dignu primeiru iha Fatuberliu no depois tuir mai sei iha Natarbora, no restu ne’e sei iha prosesu, uma sira ne’ebé atu inaugura ne’e tenki prontu 100%. Ita tenki inaugura ona uma ne’e para ema bele hela ona, lae hein fali uma ne’ebé mak seidauk hotu dala ruma ema labele hela lalais, uma ne’ebé kompletu los ona mak iha Fatuberliu, dau-daun ne’e iha uma 25 mak ita sei halo inaugurasaun,” Dehan Vise-Primeiru-Ministru, Ministru Sosiál no Ministru Dezenvolvimentu Rurál no Abitasaun Komunitáriu, Mariano Assanami Sabino ba Hatutan.com iha Ministérii Finansas, Aitarak-laran, Kuarta14/10/2026.

Iha faze tuir mai, iha mós planu atu halo estudu kona-ba konstrusaun uma tanba sei halo uma ho vertikál.

Advertisement

Programa uma dignu ne’e sai parte husi prioridade iha planu ministériu, depois durante tinan 20 independénsia, Governu fó atensaun bo’ot ba infraestrutura bázika, hanesan estrada, eletrisidade no bee-moos.

Agora, Governu hakarak aumenta investimentu iha setór uma, liu-liu atu garante katak juventude ho idade 18 ba leten bele asesu ba uma dignu.

“Ita iha moto katak ha’u nia uma mak ha’u nia moris mak sai nu’udar mensajen prinsipál husi programa ne’e. Uma la’ós de’it fatin atu hela, maibé mós símbolu dignidade, seguransa no estabilidade ba moris família ida,” Hatete Vise-Primeiru-Ministru

Programa ne’e sei kontinua to’o responde ba nesesidade populasaun, tanba iha konstituisaun hatete katak sidadaun hotu-hotu iha direitu atu asesu ba uma ne’ebé dignu no apropriadu.

Além husi fornese uma ne’e integra mós ho atividade ekonómika no dezenvolvimentu rurál, atu ajuda família benefisiária hasa’e rendimentu no hadi’a sira-nia kondisaun moris.

Advertisement

“Uma dignu ne’e integra mós ho oinsá mak atu hamenus kiak tanba ne’e mak ita integra ho atividade ekonomika, dezenbolvimentu rurál sei fasilita oinsá para sira bele iha rendimentu, tanba uma dignu sira ne’e sei selu la’os gratuita, selu mais kuandu nia rendimentu ne’e to’o ona $500 ba leten, katak tenki hadia nia ekonomia para ita halo uma nia dihnu iha laran tanba nia ekonomia komesa iha ona para bele halo manutensaun ba uma no bele iha sustentabilidade,” Assanami informa

Programa uma dignu ne’e mós sei liga ho edukasaun, liuhusi AHHA Education, ne’ebé sei oferese kursu lian Inglés no Portugés gratuitu ba labarik sira husi família benefisiária.

Além ne’e, kondisaun edukasaun no asesu ba eskola ne’ebé di’ak sei sai parte importante atu prepara labarik sira ba futuru, no ajuda sira iha oportunidade atu dezenvolve an no kontribui ba família no sosiedade.

“Konstrusaun uma ne’e tekniku sira hare’e katak maximu tau iha $40.000 mil mais agora sira atu hadia fali parese sei liu uitoan husi ida ne’e, mais realidade ne’e uma kuartu 4, uma ne’e se ita halo privadu mós ho $40.000 ne’e mós dala ruma ita la halo uma hanesan ne’e. Tanba ne’e mak ha’u husu ba tékniku sira tenki seriedade, survey no kompañia mós tenki iha lukru, tanba ne’e mak difikuldade kompañia mós dala ruma sira menan tiha tender mais la iha benefisiu, ida ne’e tékniku sira tenki hare’e para kada programa ka projetu ne’ebé mak ita halo tenki iha benefisiu ba kompañia para sira bele esforsu halo servisu,” Termina Assanami.

Jornalista: Maria Angelita Sandi Belo

Advertisement

Continue Reading
Advertisement

Trending