Hatutan.com, (29 Maiu 2024), Díli-Projetu hotu Estadu nian ne’ebé iha implikasaun bá gastu orsamentu Estadu nian tenke hala’o ho transparénsia. Maske nune’e, projetu adjudikasaun direta estrada Kristu Rei ba Dolok-Oan ne’ebé ezekuta hosi kompañia Carya Timor Leste, Lda  la hatudu transparénsia tanba la mensiona kustu projetu iha kuadru informasaun.

Lee Mós: Projetu Reabilitasaun Estrada iha Díli Laran “La Obedese” bá Prinsípiu Transparénsia

Projetu reabilitasaun Estrada diresaun Kristu Rei bá Dolok-Oan la tau valor orsamentu iha kuadru informasaun. Foto/Tome da Silva

Vise-Ministru Obras Publikas, Julio do Carmo informa projetu reabilitasaun estrada diresaun Kristu Rei bá Dolok-Oan  la mensiona valor ka kustu kontratu iha kuadru informasaun  tanba tipu projetu ne’e rasik parte Ministériu Obras Públikas (MOP) deside halo de’it ajudikasaun direta ho koordenasaun ho Conselho Administração do Fundo das Infraestruturas (CAFI).

“Ida ne’e projetu ne’ebé emerjénsia. Projetu ne’e emerjénsia, ne’e foti iha CAFI. Enkuantu CAFI mak deside hodi fó kompañia ne’ebé mak mais iha esperiénsia. La mensiona kustu projetu tanba seidauk iha kontratu. Tanba ne’e mak seidauk tau. Kuandu iha ona kontratu, ita sei tau, tanba ne’e ajudikasaun direta,” Vise Ministru Obras Públikas (MOP), Julio do Carmo, hatán bá Hatutan.com, hafoin partisipa iha sorumutuk Konsellu Ministru sira-nian iha Palásiu Governu, Díli, Kuarta (29/05/2024).

Kona-bá progresu reabilitasaun estrada ne’e to’o ona iha ne’ebé, vise-MOP ne’e dehan, tékniku sira mak hatene, sira sei identifika, sei sukat, sei sura, maizumenus nia orsamentu ne’e hira. Tanba, kuandu projetu ne’e nai orsamentu mak as liu millaun ida USD  ($1.000.000) kompeténsia ne’e iha deside iha CAFI, la’os iha MOP.

Tuir Rejime Jurídiku  Aprovizionamentu (RJA) sita mós kualker projetu tenke iha ninia kuadru informasaun, ne’ebé tau hosi kompañia kontratór, maibé vise ministru obras públikas ne’e dehan, loos duni, maibé, kuadru informasaun projetu ne’e iha, kuandu iha ona kontratu, mak foin iha kuadru. Tanba iha kuadru informasaun ne’e informa kona-bá kontratu ninia númeru hira, orsamentu hira, periudu ezekusaun projetu.

Projetu reabilitasaun estrada diresaun Kristu Rei bá Dolok-Oan. Foto/Tome da Silva

Vise-Ministru Julio do Carmo fundamenta katak, projetu estrada ne’e ho karákter emerjénsia, tanba preparasaun atu simu vizita Sua Santidade Papa Francisco iha Timor-Leste iha loron  9 to’o  loron 11 Setembru, tinan ne’e.

Tuir nia, sé governu ne’e la halo inisiativa depois la hatudu kompañia ruma ne’ebé iha esperiénsia, no la haruka halo, entaun, oinsá. Tanba ne’e maka hakarak ka lakohi, tenke halo.

“Ha’u hatete katak, ida Kristu Rei ne’ebá ne’e mais ona 30% liu. Atu hatete bá ita-boot sira katak, nia tenke hotu duni, molok Amu Papa to’o mai,” nia afirma.

Laiha Problema ho Kuadru Informasaun

Kona-bá problema ho kuadru informasaun ne’ebé la mensiona kustu projetu, Governante ne’e dehan, ida ne’e laiha problema, tanba projetu ne’e seidauk iha kontratu.

“Nusá mak iha problema, Apa. Laiha problema, Ha’u dehan tiha ona, seidauk iha kontratu. Sé iha kontratu mak nia la tau, ne’e problema. Tanba saida tanba kuadru ida mós, ne’e mós iha osan. Kuadru ida nia tau hakerek ne’e mós iha osan. Nia tenke tau, la tau, ita bolu kompañia mai, nusá mak nia lakohi tau kuadru informasaun projetu,” nia esplika.

Projetu reabilitasaun estrada diresaun Kristu Rei bá Dolok-Oan. Foto/Tome da Silva

Tuir kalkulasaun tékniku, projetu ne’e gasta ona orsamentu hira, nia hatán, “Seidauk iha, tanba ohin ha’u dehan tiha ona, tékniku sira sei haree hela, sei sura hela. Ne’ebé, orsamentu ita seidauk fó sai. Depois, kuandu kontratu iha ona, ita-boot sira sei haree iha kuadru, ita sei fó sai iha média, para depois osan hira kada projetu ida,” Vise Ministru MOP, Julio do Carmo hateten.

Alein halo adjudikasaun direta ba empreza Carya Timor Leste, Govener ne’e mós deside fó projetu reabilitasaun estada liuhusi karater adjudikasaun direta bá kompañia haat seluk Kompañia Arquiris Unipessoál Lda, kompañia Montana Di’ak Unipessoál Lda, kaer projetu estrada hosi Rotunda estátua Prezidente Nicolau Lobato bá Rai-kotu, Kompañia Jonize Construction Unipessoál Lda, toma konta estrada Delta I no Fomento bá Manleu, Kompañia Star King Unipessoál Lda, kaer projetu estrada Delta II no Delta IV, Kompañia Fortuna Unipessoál Lda, kaer projetu reabilitasaun emerjénsia estrada diresaun Manleu-Ana.

Tuir planu, projetu ho karater emerjénsai hirak ne’e tenke konklui iha fulan-Agostu nia rohan, tanba Sua Santidade Papa Francisco vizita povu no Sarani Katólika Timor-Leste, iha loron 09 to’o 11 fulan-Setembru, tinan ne’e.

Jornalista: Rogério Pereira Cárceres