Connect with us

Saúde

Ministériu Saúde Sei Implementa Métodu World Mosquito Program Wolbachia

Published

on

Hatutan.com, (06 Jullu 2025),Díli- Relasiona ho kazu moras dengue ne’ebé mak sei kontinua rejista iha Timor-Leste, liu-liu iha Munisípiu Dili,  daudaun ne’e, Ministériu Saúde, servisu hamutuk ho Menzies Timor-Leste Action on Poverty World Mosquito Program (WMP) no Autoridade Munisípiu Díli atu implementa métodu foun ho naran, MĖTODU WMP WOLBACHIA (Volbákia) hodi hamenus transmisaun moras dengue Zika, chikungunya no yellow fever.

Lee Mós: Kazu Dengue, Na’in 50 Mate no Maioria Deteta Husi Díli

Susuk ho Wolbachia iha abilidade atu hamenus tranzmisaun virus moras dengue, Zika, chikungunya, no yellow fever ba ema. Foto/WMP

Komunikadu imprensa ka sirkulár husi Ministériu Saúde ne’ebé Hatutan.com asesu, Domingu (06/07/2025) hateten, Métodu WMP Wolbachia ida ne’e uza susuk sira ne’ebé lori Wolbachia baktéria naturál ida ne’ebé moris ona iha insetu barak.

Métodu Wolbachia, dezenvolve hosi Programa Mundiál ba Susuk (WMP/ World Mosquito Programme), hanesan estratéjia inovativu ida hodi kontrola moras sira ne’ebé hada’et hosi susuk hanesan dengue, Zika no chikungunya. Ida-ne’e konsiste iha introdús baktéria Wolbachia nian iha populasaun sira hosi susuk Aedes aegypti, vetór hosi moras sira-ne’e. Wolbachia prevene virus sira atu dezenvolve iha susuk sira, hamenus sira nia abilidade atu transmite moras sira ba ema.

Advertisement

Susuk ho Wolbachia ne’e, nia iha abilidade atu hamenus tranzmisaun virus moras dengue, Zika, chikungunya, no yellow fever ba ema. Wolbachia ne’e seguru ba ema, animál no ambiente. Tamba ne’e husu ba komunidade sira atu keta laran taridu.

 Métodu foun ne’e sei implementa liu husi, sei husik susuk ne’ebé iha ona Wolbachia/ ba iha komunidade sira nia leet.

Ministériu  Saúde sei husik uluk iha Postu Administrativu Dom Aleixo, Vera-Cruz, Na’in Feto no Cristo-Rei ne’ebe, mak rejista númeru kazu dengue aas liu.

Susuk ho Wolbachia ne’e, sei husik iha komunidade nia leet, hahú iha fulan-Agostu, tinan ne’e, durante fulan lima nia laran.

 Daudaun ne’e hahú husi fulan-Maiu, ekipa Ministériu Saúde hala’o ona kampaña masal, hodi fahe informasaun kona-bá métodu WMP folbachia ne’e ba komunidade sira hotu iha Munisípiu Díli.

Advertisement

Ba komunidade sira ne’ebe mak seidauk rona informasaun kona-ba Wolbachia, Ministériu Saúde enkoraja  hakbesik-an ba iha Sentru Saúde no Postu Saúde sira ne’ebé besik atu bele rona informasaun kona-ba métodu WMP W olbachia ne`e.

 Jornalista: Zita Menezes

Continue Reading
Advertisement
Click to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Saúde

Bankada Governu Manifesta Laran Susar ho Dezempeñu Ministériu Saúde

Published

on

By

Hatutan.com, (18 Marsu  2026), Díli– Membru Bankada Governu (CNRT) iha Parlamentu Nasionál  manifesta  nia laran susar ba dezempeñu Ministériu Saúde (MS) lidera husi Ministra Élia A.A dos Reis Amaral, liuliu iha atendimentu sira iha Ospitál Nasionál Guido Valadares (HNGV) ne’ebé prejudika sidadaun sira-nia vida.

(more…)

Continue Reading

Saúde

Fiskalizasaun Komisaun F Deskobre 32% Ai-Moruk Stock Out iha INFPM

Published

on

By

Hatutan.com, (11 Marsu 2026), Díli– Komisaun F Parlamentu Nasionál ne’ebé trata asuntu Saúde, Igualdade Jéneru no Seguransa Sosiál liu husi fiskalizasaun, Kinta (11/03/2026), nota katak Instituisaun Nasionál Farmásia Produtu Médiku (INFPM siglá portugés) enfrenta stock out ai-moruk hoi presentajen 32 (%).

(more…)

Continue Reading

Saúde

Ministra Élia Amaral Konsidera Mortalidade Kazu Dengue 0,6% Kategoria Kiik

Published

on

By

Hatutan.com, (04 Marsu 2026), Díli-Ministra Saúde (MS), Élia A.A.dos Reis Amaral, konsidera kazu mortalidade (mate)  moras dengue ho porsentajen 0,6 (%) sei tama iha kategoria ki’ik. Maske nune’e,  pesoál saúde sira nafatin halo tratamentu tuir padraun ho maneira oioin hodi halo prevensaun ba moras dengue ne’e.

(more…)

Continue Reading
Advertisement

Trending