Connect with us

Polítika

PN Husu Governu Kombate Tráfiku Umanu Ne’ebé Involve Traballadór Timor-oan iha Estranjeiru

Published

on

Hatutan.com, (12 Fevereiru 2024), Díli—Parlamentu Nasionál (PN) liu hosi deputadu Luis Roberto hosi bankada KHUNTO husu bá IX Governu Konstitusionál atu intervén hodi prevene kazu tráfiku umanu ne’ebé involve traballadór Timor-oan iha estranjeiru.

Deputadu Luis Roberto konsidera tráfiku umanu mosu tanba kauza hosi dezempregu, tanba ne’e ajénsia balun aproveita situasaun hodi halo rekrutamentu bá Timor Oan sira atu assesu servisu iha rai liur, infelizmente atu hetan servisu iha estranjeiru hamosu konsekuénsia negativu bá dignidade umana.

Lee Mós: Timoroan Na’in-11 Sai tán Vítima Iha Malázia

Advertisement

Nia dehan, situasaun ida-ne’e sai ona fenómenu sosiál ida iha pátria maubere hanesan nasaun frázil, ajénsia irresponsável sira hanoin de’it atu hetan lukru, maski iha esplorasaun bá Timoroan oan ne’ebé tenke sai vítima iha ema nia rai.

“Komisaun Luta Kontra Tráfiku Umanu rejista kazu tráfiku umanu hamutuk 64 involve joven Timor oan balun bá buka servisu iha Malázia, Alemaña, Polándia nomós Portugál ne’ebé apoiu hosi ajénsia viajen balun, ho promesa katak servisu barak iha rai liur, maibé realidade la iha servisu,” Luis Roberto hateten liu hosi deklarasaun polítika iha plenária, Segunda (12/02/24).

Nia fó ezemplu hanesan iha nasaun Portugál no konsekuénsia Timoroan barak mak sai vítima no tenki regresu mai Timor no balun halai bá iha España no Alemaña no balun sei aguenta buka moris iha Portugal.

“Alende númeru vítima aumenta, problema nia abut maka dala barak trafikante sira uza estratejia barak liu ho manobra promesa no intensaun falsa katak sira sei apoia Timoroan sira hodi fasilita assesu bá servisu ho saláriu ne’ebé bo’ot iha nasaun estranjeiru,” nia haktuir.

Tanba ne’e, nia konsidera tráfiku umanu nu’udár forma ida hosi violasaun direitu umanu bá ema hotu-hotu inklui bá feto sira, nune’e Estadu RDTL tenke assume responsabilidade no devér liu hosi aparelu Estadu atu garante no fó protesaun bá sidadaun hotu-hotu, ne’ebé konsagra ona iha artigu 6 konstitusaun RDTL kona-bá objetivu Estadu maski Governu RDTL altera ona kódigu penál kona-bá prevensaun no kombate tráfiku umanu ne’ebé estipula iha artigu 162 no 163 ne’ebé kondena no hatama trafikante sira ho pena prizasaun tinan 20-resin maibé realidade aktu tráfiku umanu sei akontese bá beibeik.

Advertisement

Kona-bá preokupasaun ne’e, Vise-Ministru Asuntu Parlamentár, Adérito da Costa Hugo hateten, IX Governu Konstitusionál sei tau-matan bá assuntu tráfiku umanu ne’ebé traballadór Timor oan hasoru iha ema nia rain.

“IX Governu haree assuntu ida-ne’e, kaer bá akontesimentu sira iha VIII Governu no Governu anteriór sira katak, iha ona indikasaun forte katak involvimenu ajénsia sira ne’ebé fora hosi kanál ne’ebé SEFOPE mak organiza la’o intensivu hosi Governu Austrália, Korea no Governu seluk ne’ebé uza espasu SEFOPE nian. Hosi ida-ne’e Governu observa traballadór Timor oan ne’ebé uza espasu liu hosi G to G ne’e iha Korea, Austrália hodi kontrola nafatin hamutuk ho ita-nia adidu sira hodi labele halo mal tratamentu hosi kompañia no ajénsia sira,” nia hateten.

Governu mós fó konfiansa tomak bá Polísia Sientífika Investigasaun Kriminál ho Interpol atu hala’o nafatin investigasaun bá akontesimentu sira iha pasadu hodi buka-tuir autór sira ne’ebé hala’o nafatin rekrutamentu ilegál bá traballadór sira fora hosi sistema Estadu Timor-Leste nian.

Jornalista Estajiária: Zita Menezes

Advertisement
Continue Reading
Advertisement
Click to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Polítika

Bankada CNRT Kritika Primeiru-Ministru ho Membru Governu Sira Sa’e Karreta Luxu iha Povu Barak Sei Mukit

Published

on

By

Hatutan.com, (23 Janeiru 2026), Díli- Membru Parlamentu Nasionál husi    Bankada CNRT, Virginia Ana Belo, kritika Primeiru-Ministru Kay Rala Xanana Gusmão ho nia  membru Governu sira ne’ebé daudaun ne’e sa’e karreta luxu iha povu ne’ebé barak sei mukit.

(more…)

Continue Reading

Polítika

Ezonerasaun José Belo Taraleu husi Knaar Prezidente RTTL,E.P Sai Presedente Atu Ezonera Mós Elizeu Isaac Fernandes

Published

on

By

Hatutan.com, (20 Janeiru 2026), Díli- Desizaun Konasellu Ministru nian ne’ebé ezonera antigu prezidente Konsellu Administrasaun Rádiu Televizaun Timor-Leste, Empreza Públiku (RTTL,E.P), José António Belo Taraleu, hanesan presedente ba Konsellu Munistru atu foti disaun ezonera mós Prezidente inkompativel RTTL,E.P, Elizeu Isaac Fernandes.

(more…)

Continue Reading

Polítika

PM Xanana Lamenta Tribunál Hasai Mandadu Buska no Detesaun Ba Reitór UNTL Cs

Published

on

By

Hatutan.com, (15 Janeiru 2026), Díli- Primeiru-Ministru (PM), Kay Rala Xanana Gusmão, lamenta ho desizaun Tribunál Judisiál Primeira Instánsia Díli (TJPID) ne’ebé hasai notifikasaun hodi orienta Polísia Nasionál Timor-Leste (PNTL) halo buska, apreensaun no detensaun ba reitór Universidade Nasionál Timor-Lorosa’e (UNTL) ho inisiál JM hamutku h onia vise-reitór no kargu xefia na’in-haat seluk tan.

(more…)

Continue Reading

Trending