Hatutan.com, (03 Jullu 2025), Díli– Ministru Petróleo Rekursu Minarai (MPRM) Francisco da Costa Monteiro hateten, Governu nian targetu bá projeitu Greater Sunrise iha tinan 2027-2028 tenke hahú konstrusaun no iha tinan 2032 bele prodús ona mina no gás hodi bá faan iha merkadu.
Lee Mós: British Wood Konfirma Viabilidade Dezenvolvimentu Greater Sunrise Boot Liu iha Timor-Leste

MPRM Francisco da Costa Monteiro hlao enkontru ho Komisaun D PN, Kinta (03/07/2025). Foto/Zita Menezes
“Greater Sunrise hanesan ha’u temi bei-beik ona katak husi ita-nia parte, ita-nia preparasaun sira, agora la’o maka’as tebes, aliende estudu ka diskusaun balu ita tenke halo ho proponenente sira iha Greater Sunrise nian,” Ministru MPRM Francisco da Costa Monteiro hateten bá Jornalista sira hafoin enkontru ho Komisaun D Parlamentu Nasionál, Kinta (03/07/2025).
Ministru MPRM hateten hanesan woodside proponenti iha upstream ida ne’ebé maka iha tasi laran nian osaka gas ho Timor GAP sira, internalmente Timor-Leste avansa nafatin ho servisu lubuk ida. Iha preparasaun para halo dezenvolvimentu bolu dehan integrated downstream development iha kosta súl.
Nia afirma haree iha kontextu ida-ne’e, Timor-Leste lansa tiha ona konkursu bá Suai Supply Base, halo konkursu bá auto-estrada, Governu halo intensivu makaas tebes, no agora iha Natarbora no ekipa barak servisu hela iha ne’ebá, halo estudu lubuk ida ne’ebé intedegradu.
“Ita nian alvu nafatin 2027-2028 tenke hahú konstrusaun para iha 2032 ita bele prodús ona primeiru baríl mina ho gas para faan iha merkadu ona, entaun esforsu ne’e ita la’o,” Ministru Francisco da Costa Monteiro hateten.
Foin daudaun ne’e Governu Austrália liuhosi faze eleisaun nian depois eleisaun tenke fó ona Governu, bele dehan slow down proses hela maibé iha semana hirak ne’e Governu Timor-Leste iha komunikasaun intensivu fali ona atu semana hirak mai restabelese kompromisu hamutuk para bele intensifika fila-fali enkotru bá negosiaun hodi finaliza iha tinan ida-ne’e nia laran.
“Konseitu unikú bá dezenvolvimentu bá Greater Sunrise, no ita nia alvu negosiasaun tenke remata iha tinan ida-ne’e para fó ita biban bá halo servisu nesesáriu para bele halo konstrusaun iha 2027 -2028,” nia tenik.
Iha fatin hanesan Prezidente Komisaun D trata asuntu Ekonomia no Dezenvolvimentu, Deputadu Ricardo Baptista hateten, iha enkontru ne’e ko’alia mós kona-bá Greater Sunrise, fatin posu seluk ne’ebé maka agora daudaun la’o hela,
“Sira mós hato’o hela informasaun mai katak iha posu balu ké agora iha hela prosesu negosiasaun para atu la’o, ne’ebé ita hein katák ho informasaun sira ne’e hotu sir abele servisu ho di’ak lalais atu nune’e prosesu sira ne’ebé maka la’o hela bele lalais, atu nune’e bele substitui fali posu sira seluk ne’ebé makai ta bele dehan hanesan Bayu Undan ne’ebé maka nian produtu hotu ona,” Deputadu Ricardo Baptista hateten.
Jornalista : Zita Menezes