Connect with us

Ekonomia

Prezensa TL iha Reuniaun Grupu Traballu OMK Hametin Diplomasia Komersiál

Published

on

Hatutan.com, (30 Setembru 2022), DíliOhin delegasaun Timor-Leste  (TL) partisipa iha reuniaun da-haat Grupu traballu Organizasaun Mundiál Komérsiu (OMK), iha Kuartél Jerál OMK Jenébra, Suísa  hodi hametin liu tán relasaun diplomasia komersiál, bainhira sai duni membru bá organizasaun ne’e.

Delegasaun Timor Leste ho Japaun hasai foto hamutuk hafoin enkontru bilaterál iha Jenebra (27/09/2022). Foto/Média MKAE.

“Prezensa Timor-Leste iha reuniaun grupu traballu hodi bele hametin relasaun diplomasia komersiál, bainhira sai duni membru OMK,” Hatutan.com sita komunikadu iha Sesta, (30/09/2022).

Lee Mós: Adezaun Bá OMK Fó Impaktu Pozitivu Bá Ekonomia TL

Delegasaun TL xefia hosi Xefe Negosiadór Adezaun Timor-Leste ba OMK, atuál Ministru Koordenadór ba Assuntu Ekonómiku (MKAE), Joaquim Amaral ne’ebé hetan akompañamentu hosi Vise-Ministru Komérsiu no Indústria, Domingos Lopes Antunes no Reprezentante Permanente Timor-Leste iha Jenebra Maria de Lurdes Martins de Sousa Bessa, hamutuk ho reprezentante sira hosi liña ministériu no ajénsia autónoma sira.

Advertisement

Kompozisaun  no kriasaun  grupu traballu bazeia ba despaixu hosi Primeiru-Ministru, Taur Matan Ruak  Nú 009/PM/III/2020, loron 16 marsu kona-bá  kriasaun  grupu traballu tékniku  kona-bá adezaun TL ba OMK.

Konsidera katak, reuniaun Grupu Traballu Dahaat nu’udár reuniaun ne’ebé desizivu tebes ba Timor-Leste nia prontidaun ba kompromisu adezaun nian sei sai pontu partida ba esforsu hotu ne’ebé durante nee Timor-Leste hakat liu ona.

Tamba, bainhira reuniaun grupu traballu dahaat remata,Timor-Leste presiza atu organiza reuniaun grupu traballu dalaida tán, nune’e Timor-Leste prienxe instrumentu aseitasaun ho nia notifikasaun einvigór haktuir hosi protokolu adezaun nian.

Reuniaun grupu traballu dahaat adezaun TL ba OMK sei sai momentu opurtuna nu’udár  forma kompromissu bazeia ba kronograma ka roteiru indikativu ne’ebé Timor-Leste estabelese tiha ona antes.

Delegasaun Timor-Leste ne’ebé dezloka sai hosi TL iha loron 23 setembru 2022 hala’o tiha ona enkontru bilaterá ho pais membru OMK balun.

Advertisement

Iha loron 26 setembru 2022, Joaquim Amaral ho nia komitiva hala’o enkontru ho delegasaun hosi Kanadá no Uniaun Europeia hodi ko’alia kona-bá oferta sira ne’ebé TL  submete ona ba país membru OMK sira iha fulan Juñu.

Nune’e mós,  iha loron 27 setembru 2022, Delegasaun TL kuntinua hala’o  enkontru bilaterál ho país membru OMK sira seluk hanesan Filipinas no Japaun kona-bá oferta ne’ebé TL konklui tiha ona iha fulan hirak liu bá.

Iha okaziaun durante sesaun reuniaun entre TL ho  Filipinas, rai rua ne’e konkorda ona hodi selebra  akordu asinatura kona-bá bens no serbisu ne’ebé tuir planu sei realiza iha fulan Outubru tinan 2022.

Iha loron 29 setembru 2022, Joaquim Amaral ho delegasaun TL, hala’o mós enkontru bilaterál ho país membru OMK sira seluk hanesan Tailándia no Estadu Unidus Amerika.

Iha loron hanesan, delegasaun TL lideradu hosi Vise-Ministru Komérsiu no Indústria, Domingos Lopes Antunes ho nia komitiva hala’o mós enkontru ho Organizasaun Mundiál ba Propriedade Intelektuál nian – World Intellectual Property Organization (WIPO) iha kuartél jerál WIPO nian iha Jenebra, Suísa.

Advertisement

Prezensa TL iha reuniaun grupu traballu ne’e sei sai mós opurtunidade ba  Timor-Leste hodi bele iha direitu hanesan ho pais membru OMK sira seluk hosi akordu komérsiu ne’ebé livre ho forma hodi otimiza ba bem-estar ninia povu rasik inklui hodi komersializa produtu TL nian ba pais membru OMK sira seluk.

TL ofisialmente hatama ninia pedidu  hodi sai membru OMK inisia iha loron 07 abril 2015, bainhira Konsellu Jerál  OMK  simu TL nia inskrisaun. 

Atu realiza kompromissu ne’e, iha loron  07 dezembru 2016, TL harii grupu traballu adezaun ba OMK hodi hahú diskute ho seriedade kona-bá vontade TL nian hodi sai membru ba organizasaun ne’e.

Jornalista: Elio dos Santos da Costa

Advertisement
Continue Reading
Advertisement
Click to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Ekonomia

BCTL Apela Ba Públiku Utiliza Moeda Sentavu 200 Tanba Lejitimu no Ofisiál

Published

on

By

Hatutan.com, (13 Marsu  2026), Díli– Banku Sentrál Timor-Leste (BCTL, siglá Portugés) apela ba públiku, liu-liu negosante sira, loja no estasaun kombustível sira, kontinua simu moeda sentavu 200 tanba osan ne’e legal.

(more…)

Continue Reading

Ekonomia

Prezidente Repúblika Husu Governu Tau Osan Hadia Tratór Unidade 16 iha Fatumaka

Published

on

By

Hatutan.com, (05 Marsu 2026), Díli– Prezidente Repúblika, José Ramos Horta, husu Governu atu hadia tratór tuan unidade 16 iha Fatumaka  hodi suporta  atividade agrikultór sira.

(more…)

Continue Reading

Ekonomia

Loja do Povu Balun Bankarrota, Kada Loja Hetan Subsídiu US$50,000.00 husi Governu

Published

on

By

Hatutan.com, (03 Marsu 2026), Díli-Loja do Povu ne’ebé  estabelese husi Governu liuhusi Ministériu Komersiu, Industeria no Ambiente (MCIA) iha tinan 2014 hodi fó subsídiu ba empreza lokal  sira iha munisípiu no iha Dili ho montante US$50,000.00 kada loja to’o ohin kuaze bankarota hotu.

(more…)

Continue Reading

Trending