Connect with us

Edukasaun

Jornalista 12 Kompleta Formasaun Reportajen Kle’an

Published

on

Hatutan.com, (06 Juñu 2024), Díli- Jornalista timoroan  na’in-12   kompleta ona formasaun kona-bá reportajen kle’an ka In-depth reporting durante loron-haat (4)  ne’ebé oferese husi  ABC International Development servisu hamutuk ho Conselho Imprensa (CI) Timor-Leste.

Lee Mós: CI-ABC International Development Fasilita Formasaun In-depth Reporting bá Jornalista 12

Jornalista husi Hautan.com, Vito Salvadór simu sertifikadu husi formador ABC International Development hafoin termina formasaun reportajen kle’an ka in-depth reporting durante loron 4 iha Díli. Foto/CI

Jornalista na’in-12 ne’e hahú sira-nia formasaun reportajen kle’an iha loron 03 to’o loron 06 fulan-Juñu 2024. Sira-hirak ne’e mai husi Radio Televizaun Timor-Leste,  Empreza Públiku (RTTL.E.P) na’in-haat (4), Grupu Media Nasionál (GMN), na’in-ida (1), Jornál Diáriu Dili Post na’in-ida (1), Timor Post na’in-ida (1), Jornal Independente na’in-ida (1), Online Neon Metin na’in-ida (1), Radio Liberdade na’in-ida (1), Media Mudansa na’in-ida (1) no Hatutan.com jornalista na’in-ida (1).

Iha serimónia enserramentu formasaun ne’ebé hala’o iha Salaun Palm Business and Trade Centre, SurikMas ne’e, Sekretáriu Estadu Komunikasaun Sosiál (SEKOMS), Expedito Dias Ximenes fó parabéns ba jornalista Timoroan hamutuk 12 ne’ebé kompleta ona formasaun kona-ba In-depth reporting.

Advertisement

SEKOMS  Expedito Dias Ximenes fó  mós parabéns mos ba CI no ABC International Development ne’ebé oferese treinamentu ne’e no tuir nia reportajen In-depth kada loron iha kna’ar jornalista sira nian halo hela ida-ne’e, maibé nia konseitu no funsaun prinsipál karik kolega jornalista sira foin mak aprende iha treinamentu ida ne’e.

In-depth reporting ka iha Tetum dehan reportajen kle’an signifika nia baze ba kode etika jornalizmu nian. In-depth reporting mós katak reportajen ne’ebé halo ne’e kl’ean tebe-tebes, katak iha kazu balun ne’ebé jornalista sira hetan iha komunidade ka públiku informa ba jornalista, no jornalista la konsumu de’it ida ne’e ba straight news,  maibé buka halo balansu ho prinsípiu ida cover both side ka kobre parte hotu atu iha balansu ho dalan konfirma fontes hotu-hotu relasiona ho kazu ka akontesimentu ne’ebé iha.

Ho In-depth reporting ne’ebé dia’k no tuir prinsípiu cover both side, tuir Exepdito, sei oferese ba públiku informasaun ida ne’ebé kompletu, nakonu ho fakts no la halo ema kompriende ho informasaun ne’ebé media no jornalista sira oferese.

“Tamba ita hanesan jornalista atu kompleta ita nia reportajen In-depth ne’e mak tenke halo check and recheck, katak verifika fila fali molok publika. Tamba ne’e maka treinamentu ida In-depth reporting ne’e importante teb-tebes,” Expedito Dias Ximenes hateten.

Ho In-depth reporting, Jornalista iha kspasidade atu investiga, no investigasaun ne’ebé jornalista sira halo iha istória ka reportajen ida la’ós atu lori ba kesar fali iha Ministériu Públiku (MP) no Comissão Anti Corrupção (CAC), maibé oinsá mak ida ne’e bele sai informasaun ida klea’n ho dadus kompletu para sai konsumu públiku no parte kompetente mak iha kna’ar atu halo atuasaun tuir sira nia kompeténsia no jornalista kontinua ho nia servisu sira ne’ebé bele kontribui ba prosesu demokrasia iha Timor-Leste.

Advertisement

“Ha’u lori Governu nia naran kontente los ho imi nia treinamentu ida ne’e tamba imi mai husi Media Nasionál oin-oin. Hanesan membru Governu ne’ebé tau matan ba iha komunikasaun sosiál, ami haree katak ida-ne’e importante no Governu mós hakarak atu formasaun sira nune’e kontinua hodi hasae kapasidade jornalista sira nian atu bele fornese servisu di’ak liután ba públiku.” Expedito tenik.

Prezidente CI, Otelio Ote hateten kapasidade ba hakerek notísia ne’e sai nu’udár abilidade ida ne’ebé jornalista sira halo tiha ona kada loron. Iha treinamentu ba In-depth reporting nian ne’ebé partilla husi formador sira husi ABC International Development atu hametin tan koñesimentu ne’ebé jornalista sira iha onaa no kapasita liután jornalista sira atu bele halo servisu ho profesional no independente.

“Desde uluk kedas ha’u sempre dehan katak formasaun ba jornalista sira ne’e importante no bainhira iha formasaun ruma iha área jornalizmu imi mak tenke foti liman uluk atu tuir, tamba aprende ne’e la iha fronteira,” Otelio Ote hateten.

Director of Engagement ABC International Development, Aaron Kearney hateten ABC International Development iha planu atu kontinua servisu hamutuk ho CI ba oin hodi nafatin kontinua oferese formasaun ba jornalista sira.

Nia afirma ABC International Development explora hela oportunidade sira atu kontinua servisu hamutuk iha futuru, no ABC International Development kontente fo formasaun ba jornalista Timoroan sira.

Advertisement

“Ami kontente fo formasaun ba jornalista Timoroan sira, no ABC International Development sei servisu hamutuk nafatin ho CI ba too tinan oin, atu kontinua fo kapasitasaun ba jornalista sira,” Aaron Kearney haktuir.

Durante treinamentu In-depth reporting loron haat ne’e jornalista Timoroan sira ne’ebé partisipa iha formasaun ne’e ativu iha diskusaun ho formador sira hodi aprende no hakle’an sira nia koñesimentu iha área In-depth reporting.

Jornalista: Vito Salvadór

 

Advertisement
Continue Reading
Advertisement
Click to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Edukasaun

Governu promove prevensaun moras la hada’et ba estudante ho manorin sira

Published

on

By

Jornalista: Maria Angelita Sandi Belo

(more…)

Continue Reading

Edukasaun

Segunda, Timor-Leste hala’o ezame nasionál ba estudante finalista nivel sekundáriu

Published

on

By

Jornalista: Felix Fernandes 

(more…)

Continue Reading

Edukasaun

Kobransa Ilegál iha UNTL, Komisaun Instrusaun InvestigaDosente Na’in Rua

Published

on

By

Hatutan.com (15 Outubru 2026), Díli– Universidade Nasionál Timor-Lorosa’e (UNTL), liuhusi Komisaun Instrusaun, hala’o hela investigasaun ba dosente na’in rua iha Fakuldade Edukasaun no Humanidade, ne’ebé hetan alegasaun kona-ba kobransa ilegál ba estudante sira.

Pró-Reitor Asuntu Jurídiku, José Tomás Alves, ne’ebé nu’udar membru Komisaun Instrusaun, hatete katak kazu ne’e hahú bainhira estudante sira hato’o keixa ba estrutura kompetente iha UNTL. Depois, kazu ne’e refere ba Konsellu Disiplinár, ne’ebé kria Komisaun Instrusaun atu hala’o investigasaun.

José Tomás esplika katak Komisaun Instrusaun nomeia ona iha loron 17 Jullu 2026 no hahú servisu kedas. Tuir nia, suspensaun temporária ba dosente na’in rua ne’e importante atu evita interferénsia durante prosesu investigasaun no fó oportunidade ba estudante sira atu hato’o sira-nia deklarasaun ho liberdade.

“Nomeasaun husi Komisaun Instrusaun ne’e tun kedas iha loron 17 Jullu. Ami halo kedas servisu, tanba bainhira investigasaun la’o, profesór sira ne’e kontinua hala’o sira-nia atividade letiva, hanesan orientasaun no hanorin, ida-ne’e bele afeta estudante sira, tanba ne’e, Komisaun Instrusaun propoin ba Konsellu Disiplinár atu emite suspensaun ba dosente na’in rua,” José Tomás hatete iha Kampus Liceu, kuarta-feira, 14 Outubru 2026.

Advertisement

Nia hatutan, Konsellu Disiplinár emite karta suspensaun iha loron 8 Setembru 2026, ho prazu fulan ida, suspensaun ne’e atu para temporariamente atividade dosente sira ne’ebé hetan alegasaun viola sira-nia dever profisionál, no atu fasilita prosesu rona deklarasaun husi estudante sira.

“Karta suspensaun ne’e nia objetivu atu suspende temporariamente atividade profesór sira ne’ebé hetan alegasaun viola sira-nia dever, atu nune’e estudante sira bele ko’alia ho livre no fó oportunidade ba Komisaun Instrusaun atu rona sira-nia deklarasaun,” nia esplika.

Maski prazu suspensaun ne’e remata ona iha loron 8 Outubru 2026, ida-ne’e la signifika katak kazu ne’e rezolve ona. Tuir nia, prazu investigasaun bele estende se Komisaun Instrusaun konsidera katak kazu ne’e kompleksu no presiza tempu tan atu halibur evidénsia.

Nia hatete, komisaun sei kontinua rona testemuña no suspeitu sira, no halibur prova relevante sira atu bele konklui investigasaun ho kuidadu.

“Investigasaun ne’e sei kontinua, tanba ami presiza rona testemuña no suspeitu sira, no halibur prova sira. Hare’e ba komplesidade kazu ne’e, ami presiza tempu atu asegura katak prosesu investigasaun la’o ho di’ak,” nia afirma.

Advertisement

José Tomás hatete, depois Komisaun Instrusaun konklui relatóriu investigasaun, relatóriu ne’e sei submete ba autoridade kompetente iha UNTL, se hetan katak dosente sira viola duni sira-nia dever profisionál, Reitór sei foti desizaun tuir kompeténsia ne’ebé mak iha.

To’o agora, prosesu investigasaun sei kontinua, no alegasaun kona-ba kobransa ilegál ne’e sei presiza hetan konfirmasaun liuhusi rezultadu investigasaun.

Jornalista: Felix Fernandes

Advertisement
Continue Reading

Trending